Venezuela'da siyasi geçiş süreci ve yeni seçimlerin ne zaman yapılacağına ilişkin tartışmalar devam ediyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Venezuela'da güvenilir ve kapsayıcı seçimlerin düzenlenebilmesi için Yüksek Mahkeme ile Ulusal Seçim Konseyinde reform yapılması gerektiğini söyledi. Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez yönetiminin adımlarını yakından takip ettiklerini belirten Rubio, reformların yıllara yayılan belirsiz bir süreç yerine üzerinde uzlaşılan takvim çerçevesinde tamamlanmasını istedi.
RUBIO: SEÇİM SİSTEMİ HIZLA DEĞİŞTİRİLMELİ
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, 26 Ekim'de gazetecilere yaptığı açıklamada Venezuela'da mevcut seçim altyapısının güvenilir bir oylama için uygun olmadığını savundu.
Rubio, Nicolás Maduro döneminde oluşturulan seçim sisteminin değiştirilmesi gerektiğini belirterek reformların geciktirilmemesi çağrısında bulundu.
Venezuela'da yeni bir Yüksek Mahkeme, Ulusal Seçim Konseyi ve yönetim yapısının oluşturulmasını istediklerini söyleyen Rubio, değişikliklerin uzun yıllara yayılmaması gerektiğini vurguladı.
ABD yönetiminin Venezuela geçici hükümetiyle üzerinde uzlaştığı takvimler bulunduğunu ifade eden Rubio, şu ana kadar belirlenen aşamalarda ilerleme kaydedildiğini bildirdi.
Rubio ayrıca Washington'ın geçiş sürecinin sorumlu biçimde yürütülmesini sağlamak amacıyla Caracas yönetimi üzerindeki diplomatik ve ekonomik nüfuzunu kullanacağını belirtti.
VENEZUELA'DA SEÇİMLER NE ZAMAN YAPILACAK?
Venezuela'da yeni devlet başkanlığı seçimlerinin tarihi henüz kesinleşmedi.
ABD merkezli Axios'un haberine göre Washington yönetimi, seçimlerin düzenlenmesinden önce Yüksek Mahkemenin ve Ulusal Seçim Konseyinin yeniden yapılandırılmasını istiyor.
ABD Dışişleri Bakanlığının beklentisi, yeni yüksek yargı kurumunun 2026 yılı sonuna kadar oluşturulması ve seçim konseyindeki değişikliklerin 2027 yılının başlarında tamamlanması yönünde.
Ancak bu takvim, seçimlerin aynı tarihlerde yapılacağı anlamına gelmiyor.
Venezuelalı muhalefet lideri Maria Corina Machado, seçimlerin 2027 yılında düzenlenmesini isterken Trump yönetimi henüz kesin bir tarih açıklamadı.
ABD'li yetkililer, seçimlerin 2027 veya 2028 yılında gerçekleştirilebileceğini belirtiyor.
Axios'un aktardığı plana göre kurumsal reformların ardından geçici yönetimin devlet başkanlığı makamının boşaldığını ilan etmesi durumunda, anayasal süreç çerçevesinde altı ay içinde seçim yapılması gündeme gelebilecek.
ABD'DEN VENEZUELA'YA ÜÇ TEMEL REFORM TALEBİ
Washington yönetiminin Venezuela'da seçimlere geçiş için öncelik verdiği üç temel konu bulunuyor.
Bunların ilki, Yüksek Mahkemenin yeniden yapılandırılması. ABD yönetimi, mevcut yargı kurumlarının Maduro dönemindeki siyasi etkilerden arındırılması gerektiğini savunuyor.
İkinci başlık, Ulusal Seçim Konseyinin reformdan geçirilmesi. Washington, seçimlerin bağımsız ve güvenilir biçimde düzenlenebilmesi için konseyin yapısının değiştirilmesini istiyor.
Üçüncü başlık ise Venezuela'nın dış borçlarının yeniden düzenlenmesi ve ekonomik istikrarın sağlanması.
Axios'a konuşan ABD'li yetkililer, Venezuela'nın yaklaşık 300 milyar dolarlık dış borç yükünün yeni yönetim açısından ciddi bir sorun oluşturabileceğine dikkat çekti.
Washington yönetimi, seçimle işbaşına gelecek bir hükümetin ağır bir ekonomik krizle karşı karşıya kalmaması için mali sorunların da geçiş sürecinde ele alınmasını istiyor.
VENEZUELA'NIN GÜVENLİK GÜÇLERİNDE DE REFORM İSTENİYOR
ABD'nin reform gündeminde Venezuela'nın güvenlik kurumları da yer alıyor.
Bir ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, seçimlerin yapılmasının tek başına istikrarlı bir yönetim oluşturmak için yeterli olmayabileceğini belirtti.
Yetkili, güvenlik güçlerinin seçimle işbaşına gelecek yönetimin kararlarına uymaması durumunda ülkede ciddi güvenlik sorunları yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Bu nedenle Venezuela'da yargı ve seçim kurumlarının yanı sıra güvenlik teşkilatının da yeniden yapılandırılması gerektiği ifade ediliyor.
ABD yönetimi, reformlarla birlikte basın özgürlüğünün güvence altına alınmasını, siyasi partilerin faaliyetlerini serbestçe yürütebilmesini ve muhalefetin medya organlarına erişebilmesini de istiyor.
MARIA CORINA MACHADO VENEZUELA'YA DÖNDÜ
Venezuela muhalefetinin önde gelen isimlerinden Maria Corina Machado, yaklaşık 10 ay yurt dışında kaldıktan sonra 25 Ekim'de ülkesine döndü.
Machado'nun dönüşü, Venezuela'daki geçiş sürecinin önemli gelişmelerinden biri oldu.
ABD Dışişleri Bakanı Rubio, Machado'nun ülkesine güvenli şekilde dönebilmesi için Venezuela geçici yönetimiyle haftalar öncesinden görüşmeler yürüttüklerini açıkladı.
Rubio, Machado'nun Venezuela vatandaşı olduğunu ve ülkesine herhangi bir engelle karşılaşmadan dönebilmesi gerektiğini Caracas yönetimine ilettiklerini belirtti.
Delcy Rodriguez yönetiminin de Washington'a Machado'nun ülkeye giriş yapabileceği yönünde güvence verdiği aktarıldı.
Bununla birlikte Machado'nun desteklediği Vente Venezuela hareketinin mevcut hükümet ile bazı muhalefet temsilcileri arasında yürütülen reform görüşmelerine dahil edilmemesi, geçiş sürecindeki görüş ayrılıklarını ortaya koyuyor.
RUBIO'DAN DELCY RODRIGUEZ YÖNETİMİNE MESAJ
Rubio, Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez yönetiminin açıklamalarından çok attığı somut adımlara odaklandıklarını söyledi.
ABD Dışişleri Bakanı, Venezuela'da İran ve Küba'nın etkisinin azaltılması ile Maduro yönetimiyle bağlantılı isimlerden Alex Saab'ın ABD'ye iadesi gibi konularda ilerleme sağlandığını ifade etti.
Rubio, geçici yönetimin üzerinde mutabık kalınan reform sürecini geciktirmesine izin vermeyeceklerini vurguladı.
Washington yönetiminin Venezuela üzerindeki yaptırım ve ekonomik faaliyet izinleri gibi araçları da diplomatik süreçte etkili olabilecek unsurlar arasında bulunuyor.
ABD'nin Venezuela politikasında seçim reformlarının yanı sıra uluslararası ilişkiler, güvenlik ve enerji iş birlikleri de önemli yer tutuyor.
MADURO'NUN ABD'DE YARGILANMA SÜRECİ DEVAM EDİYOR
Venezuela'nın eski Devlet Başkanı Nicolás Maduro, 3 Ocak 2026'da ABD tarafından gerçekleştirilen askerî operasyonun ardından ülke dışına çıkarılarak New York'a götürülmüştü.
Maduro, ABD'de uyuşturucu kaçakçılığıyla bağlantılı suçlamalar kapsamında yargılanmak üzere gözaltına alınmıştı.
Bu gelişmenin ardından Venezuela'da devlet başkanlığı görevini geçici olarak Delcy Rodriguez üstlendi.
ABD'nin müdahalesi ve Maduro'nun ülke dışına çıkarılması, Venezuela'nın egemenliği ve uluslararası hukuk açısından da tartışmalara yol açtı.
Washington yönetimi ise geçiş sürecinde Venezuela'nın kurumlarının yeniden yapılandırılmasını ve seçimlerin güvenilir koşullarda gerçekleştirilmesini hedeflediğini belirtiyor.
VENEZUELA'DA SEÇİM SÜRECİNİN ÖNÜNDE HANGİ ENGELLER VAR?
Venezuela'da yeni seçimlerin yapılabilmesi için yalnızca sandık tarihinin belirlenmesi yeterli görülmüyor.
Yüksek Mahkemenin ve Ulusal Seçim Konseyinin yeniden yapılandırılması, ekonomik istikrarın sağlanması, güvenlik kurumlarının reformdan geçirilmesi ve siyasi özgürlüklerin güvence altına alınması, Washington'ın öncelikleri arasında bulunuyor.
Buna karşılık muhalefetin bütün kesimlerinin geçiş görüşmelerine dahil edilmemesi ve seçim tarihinin belirsizliğini koruması, sürecin tartışmalı başlıkları olmaya devam ediyor.
Rubio, ABD'nin hedefinin güvenilir ve kapsayıcı seçimlerin düzenlenmesi olduğunu belirtirken Venezuela'daki siyasi geçişin hangi takvimle tamamlanacağı henüz netleşmiş değil.
Önümüzdeki dönemde yargı ve seçim kurumlarına ilişkin reformların ilerleyişi, Venezuela'da yeni seçim tarihinin belirlenmesinde önemli rol oynayacak.
