Küresel piyasalar yeni haftaya merkez bankaları, enerji fiyatları ve jeopolitik gelişmelerin oluşturduğu yoğun baskı altında başladı. Bir tarafta yükselen petrol fiyatlarının enflasyonu yeniden hızlandırabileceği endişesi, diğer tarafta ABD ekonomisinin beklenenden güçlü olduğuna işaret eden veriler, riskli varlıklara yönelik iştahı azalttı.
Kripto para piyasası da bu atmosferden kaçamadı. Dünyanın en büyük kripto para birimi Bitcoin, geçen hafta yakaladığı güçlü yükselişin önemli bir bölümünü geri verirken 78 bin dolar bandına kadar çekildi.
82 BİN DOLARDAN GERİ DÖNDÜ
Bitcoin geçen hafta 82 bin doların üzerine çıkarak üç ayı aşkın sürenin en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Ancak cuma günü açıklanan ABD istihdam verileri, kripto para piyasasındaki iyimser havanın hızla değişmesine neden oldu.
ABD ekonomisinin ağustos ayında 162 bin yeni istihdam yaratması ve işsizlik oranının yüzde 4,1 seviyesinde kalması, iş gücü piyasasının tahmin edilenden daha dirençli olduğu şeklinde yorumlandı. Güçlü veri sonrasında Fed’in eylül toplantısında faiz artırabileceğine yönelik beklentiler yeniden yükseldi.
Bitcoin bunun ardından 80 bin doların altına inerken 8 Eylül işlemlerinde kayıplarını genişleterek 78 bin dolar seviyelerine kadar geriledi.
FED’İN FAİZ KARARI BİTCOIN’I BASKILIYOR
Bitcoin üzerindeki temel baskı unsurlarından biri ABD Merkez Bankasının önümüzdeki dönemde izleyeceği para politikası. Güçlü istihdam verilerinin ardından piyasalarda Fed’in 15-16 Eylül toplantısında faiz artırma ihtimali yeniden fiyatlanmaya başladı.
Yüksek faiz ortamı, Bitcoin gibi faiz getirisi bulunmayan ve yüksek riskli kabul edilen varlıklar açısından olumsuz bir tablo yaratabiliyor. Tahvil getirilerinin yükselmesi yatırımcıların daha düşük riskli ve faiz getirisi sağlayan varlıklara yönelmesine neden olurken kripto paralara yönelik sermaye akışını da baskılayabiliyor.
Bu nedenle Bitcoin açısından 16 Eylül’deki Fed kararı kadar karar öncesinde açıklanacak ABD enflasyon rakamları da kritik önem taşıyor.
PETROL 100 DOLAR SINIRINA DAYANDI
Fed endişesini güçlendiren ikinci büyük gelişme ise enerji piyasasından geldi. Orta Doğu’daki jeopolitik gerilim ve petrol arzına yönelik endişeler Brent petrolün yeniden 100 dolar sınırına yaklaşmasına neden oldu.
Brent petrol 98 doların üzerine çıkarken bazı işlemlerde 99 dolara yaklaştı. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, enerji ve ulaştırma maliyetleri üzerinden küresel enflasyonun yeniden güçlenebileceği endişesini beraberinde getirdi.
Bu tablo Fed açısından da kritik bir ikilem oluşturuyor. Enerji fiyatlarının yüksek kalması enflasyonla mücadeleyi zorlaştırırken, ABD Merkez Bankasının para politikasını beklenenden daha uzun süre sıkı tutması veya yeni bir faiz artışına gitmesi ihtimalini gündemde tutuyor.
BİTCOIN’DA “FED-PETROL” KISKACI
Bitcoin açısından petrol fiyatları ile Fed politikası artık birbirini besleyen iki önemli risk başlığına dönüşmüş durumda. Petrol yükseldikçe enflasyon beklentileri güçleniyor, enflasyon endişesi arttıkça Fed’in sıkı para politikasını sürdürme ihtimali yükseliyor.
Faiz beklentilerinin yukarı yönlü hareket etmesi ise kripto paralar başta olmak üzere riskli varlıklar üzerinde baskı yaratıyor. Bitcoin’in geçen haftaki 82 bin dolar seviyelerinden kısa sürede 78 bin dolar bandına gerilemesinde bu zincirleme etkinin önemli rol oynadığı değerlendiriliyor.
ALTIN DA FAİZ BASKISINDAN KAÇAMADI
Piyasalardaki dalgalanma yalnızca kripto paralarla sınırlı kalmadı. Güvenli liman olarak kabul edilen altında da yükselen faiz beklentilerinin oluşturduğu baskı hissedildi.
Spot altının ons fiyatı gün içerisinde yaklaşık 4 bin 390 dolar seviyelerine gerilerken ABD altın vadeli işlemleri 4 bin 435 dolar civarında hareket etti. Petrol fiyatlarının yükselmesi normal şartlarda enflasyondan korunma aracı olarak altına destek sağlayabilse de faiz artışı ihtimali, faiz getirisi bulunmayan değerli metal üzerinde ters yönde baskı oluşturuyor.
DOLARDA DA DİKKAT ÇEKEN HAREKETLİLİK
Küresel döviz piyasasında ise doların diğer büyük para birimleri karşısındaki seyri yakından takip ediliyor. Dolar endeksi 99 seviyesinin altında hareket ederken Japon yenindeki güçlenme, Amerikan para biriminin iki haftanın en düşük seviyelerine doğru gerilemesinde etkili oldu.
Türkiye piyasalarında dolar/TL de yüksek seviyelerdeki seyrini sürdürürken küresel faiz görünümü, enerji fiyatları ve doların uluslararası piyasalardaki yönü kur açısından izlenen temel dış faktörler olmaya devam ediyor.
GÖZLER ABD ENFLASYONU VE FED’DE
Bitcoin için önümüzdeki günlerde fiyat hareketlerini belirleyebilecek iki kritik başlık öne çıkıyor. ABD’de açıklanacak üretici ve tüketici enflasyonu verileri, petrol fiyatlarındaki yükselişin fiyat baskılarını ne ölçüde güçlendirdiğine ilişkin yeni sinyaller verecek.
Ardından Fed’in 16 Eylül’deki faiz kararı gelecek. Enflasyonun beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi faiz artışı beklentilerini güçlendirerek Bitcoin üzerindeki baskının devam etmesine yol açabilirken, daha ılımlı veriler kripto paralarda yeniden risk iştahını destekleyebilir.
Bu nedenle Bitcoin’ın 82 bin dolardan 78 bin dolar bandına çekilmesi yalnızca kripto piyasasına özgü bir düzeltme olarak görülmüyor. Petrol, enflasyon, tahvil faizleri ve Fed politikalarının aynı anda fiyatlandığı küresel piyasalarda Bitcoin, yatırımcıların risk iştahındaki değişimin en hızlı yansıdığı varlıklardan biri haline gelmiş durumda.
