Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu için New York’ta bulunan Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, CNN International’dan Christiane Amanpour’a verdiği röportajda ABD Başkanı Donald Trump ve Washington’ın dış politikasına ilişkin dikkat çeken açıklamalar yaptı.
Lula, ülkelerin egemenliğine saygı gösterilmesi gerektiğini vurgulayarak Trump’ın yetkisinin ABD sınırları içerisinde olduğunu söyledi.
“Başkan Trump, ABD Başkanı olarak seçildi. ABD’yi yönetme hakkına sahip ancak diğer ülkeleri yönetme hakkına sahip değil” diyen Lula, Trump’ın kendi iradesini başka ülkelere dayatma hakkının bulunmadığını belirtti.
“EN GÜÇLÜ BENİM, HER ŞEYİ YAPABİLİRİM ANLAYIŞINA KATILMIYORUM”
Lula, Trump yönetiminin uluslararası ilişkilere yaklaşımını “en güçlünün yasası” olarak nitelendirerek eleştirdi. Brezilya lideri, uluslararası sistemde ülkeler arasındaki sorunların tek taraflı kararlarla değil müzakere ve çok taraflı mekanizmalar aracılığıyla çözülmesi gerektiğini savundu.
Trump’ın yaklaşımını tarif eden Lula, bunun “Ben güçlüyüm, daha büyüğüm, daha zenginim, her şeyi yapabilirim ve geri kalanlar itaat etmek zorunda” anlayışına dayandığını savundu ve böyle bir yaklaşımı kabul etmediğini söyledi.
Brezilya'nın ABD ile çatışma arayışında olmadığının da altını çizen Lula, Washington ile karşılıklı saygıya dayanan ilişkiler kurmak istediklerini ifade etti. ABD'nin yanı sıra Çinli, Fransız ve Alman şirketlerle de ortaklık geliştirmek istediklerini belirten Lula, Brezilya'ya dışarıdan koşullar dayatılmasına karşı çıktı.
TRUMP’A “SEÇİMLERE KARIŞMAYIN” MESAJI
Lula’nın açıklamalarının zamanlaması da dikkat çekti. Brezilya, 4 Ekim 2026’da devlet başkanlığı seçiminin ilk turu için sandığa gidecek. Lula da dördüncü dönem için yarışıyor.
Brezilya lideri, ABD'nin seçim sürecine olası müdahalesi konusunda endişelerini dile getirdi. Lula, Trump’ın kendisine ABD'nin Brezilya seçimlerine müdahil olmayacağını söylediğini aktarırken bunun bir devlet başkanından beklediği tutum olduğunu ifade etti.
Lula ayrıca ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Bolsonaro ailesiyle ilişkileri nedeniyle seçim sürecinde olası bir dış müdahale konusunda kaygı duyduğunu söyledi. Bununla birlikte Lula, Rubio hakkındaki değerlendirmesinin şu aşamada şüpheye dayandığını da açıkça belirtti.
ABD İLE BREZİLYA ARASINDA TARİFE GERİLİMİ
İki ülke arasındaki anlaşmazlığın önemli başlıklarından birini ticaret politikaları oluşturuyor. Trump yönetiminin Brezilya ürünlerine uyguladığı ek tarifeler Brasilia yönetiminin tepkisini çekerken Lula, müzakereler devam ettiği sürece ABD'ye karşı Brezilya'nın “Karşılıklılık Yasası” kapsamındaki misilleme tedbirlerini devreye sokmayacağını açıkladı.
Ancak Lula, görüşmelerden sonuç alınamaması durumunda karşı tedbirlerin uygulanabileceği mesajını verdi. Brezilya ayrıca ABD'nin bazı ürünlere yönelik tarifelerini Dünya Ticaret Örgütü nezdinde de gündeme taşıyor.
Lula'nın açıklamaları, BM Genel Kurulunun üst düzey görüşmelerinin başlayacağı ve Brezilya'daki başkanlık seçimine iki haftadan az süre kaldığı bir dönemde geldi. BM Genel Kurulundaki gelenek uyarınca genel görüşmelerin açılışında ilk konuşmayı Brezilya, ardından ABD gerçekleştiriyor.
