İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında incelemeye alınan 6 derneğe ilişkin İstanbul Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğü tarafından hazırlanan denetim raporlarının ayrıntıları ortaya çıktı.
Lambda İstanbul, SPoD, HEVİ, LİSTAG, Pozitif Yaşam ve Pozitif İz derneklerinin mali kayıtları ve faaliyetlerinin incelendiği raporlarda, yurt dışından alınan yardımların yanı sıra bazı derneklere ilişkin defter, belge ve faaliyetlerle ilgili tespitlere yer verildi.
32,1 MİLYON TL'LİK YURT DIŞI YARDIM KAYDI
Denetim raporlarında 6 derneğin 1 Ocak-31 Aralık 2025 tarihleri arasındaki hesap özetlerinde yer alan "Yurt Dışından Alınan Yardım" kalemleri incelendi.
Buna göre derneklerin 2025 yılı hesaplarında toplam 32 milyon 149 bin 513 TL'lik yurt dışı yardım kaydı bulunduğu belirtildi.
En yüksek tutar 11 milyon 199 bin 123 TL ile SPoD'un hesaplarında yer aldı. HEVİ'de 7 milyon 402 bin 346 TL, Pozitif Yaşam'da 7 milyon 237 bin 601 TL, Pozitif İz'de 2 milyon 885 bin 811 TL, LİSTAG'da 2 milyon 583 bin 195 TL ve Lambda İstanbul'da 841 bin 434 TL yurt dışı yardım kaydı bulunduğu aktarıldı.
SPoD, HEVİ ve Pozitif Yaşam'a kaydedilen yurt dışı yardımların toplam tutarın yaklaşık yüzde 80'ini oluşturduğu belirtildi.
AVRUPA'DAN YAPILAN ÖDEMELER RAPORDA
LİSTAG'a ilişkin denetim raporunda 2024-2026 dönemindeki yurt dışı yardım kayıtlarının ayrıntılarına da yer verildi.
Rapora göre European Endowment for Democracy tarafından Belçika üzerinden 2025 ve 2026 yıllarında 5 bin, 8 bin ve 20 bin euro tutarında ayrı ödemeler kayıtlara geçti.
Hollanda Dışişleri Bakanlığı adına 31 bin, 17 bin ve 7 bin euro tutarında transferler bulunduğu, Federal Almanya Başkonsolosluğu adına ise 2024 yılında farklı tutarlarda 5 ayrı yardım kaydı olduğu belirtildi.
İsveç İstanbul Başkonsolosluğundan da 1 milyon 241 bin TL tutarında yardım alındığı rapora yansıdı.
POZİTİF YAŞAM'A 26 AYRI YARDIM KAYDI
Pozitif Yaşam Derneği'ne ilişkin raporda ise 2024-2026 dönemini kapsayan 26 ayrı yurt dışı yardım kaydının bulunduğu belirtildi.
Yardım yapan kurum ve kuruluşlar arasında Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu, Avrupa Komisyonu, Gilead Sciences ve İngiltere merkezli UK Online Giving Foundation'ın yer aldığı aktarıldı.
Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu adına kaydedilen ödemeler arasında farklı tarihlerde 11 milyon 786 bin TL, 12 milyon 380 bin TL, 9 milyon 153 bin TL ve 8 milyon 4 bin 71 TL tutarında transferlerin bulunduğu belirtildi.
DERNEKLER ARASINDAKİ BAĞLANTI RAPORA GİRDİ
Pozitif Yaşam'a ilişkin denetimde dernekler arasındaki bağlantıya ilişkin bir tespit de yer aldı.
Proje sözleşmelerinin incelenmesi sonucunda HEVİ Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Murat Karakuzu'nun Pozitif Yaşam Derneği'ne proje danışmanlığı yaptığı belirtildi.
Söz konusu bağlantı denetim raporuna kaydedildi.
MALİ DEFTER VE BELGELERE İLİŞKİN TESPİTLER
Pozitif İz Derneği'ne ilişkin raporda 2024, 2025 ve 2026 yıllarına ait mali defterler ile aynı dönemlere ilişkin gider belgelerinin denetime sunulmadığı belirtildi.
Raporda konunun Dernekler Kanunu kapsamında mahkemeye bildirilmesi gerektiği değerlendirmesine yer verilirken dernek başkanı hakkında 15 bin TL'yi aşan idari para cezası uygulanması gerektiği kaydedildi.
Derneğin karar defterindeki bazı yönetim kurulu kararlarının bilgisayar çıktısı olarak deftere yapıştırıldığı ve birden fazla sayfadan oluşan bazı kararlarda yalnızca son sayfada imza bulunduğu da rapordaki tespitler arasında yer aldı.
LAMBDA İSTANBUL İÇİN İZİNSİZ LOKAL TESPİTİ
Lambda İstanbul'a ilişkin denetim raporunda ise evrak kayıt defterinin usulüne uygun tutulmadığı, dernekten çıkan ve derneğe gelen bazı evrakların kayıt altına alınmadığı belirtildi.
Bu nedenle dernek başkanı hakkında 11 bin TL'yi aşan idari para cezası uygulanması gerektiği değerlendirmesine yer verildi.
Raporda ayrıca dernek merkezinde lokal ve kültür merkezi faaliyeti yürütüldüğü ancak söz konusu faaliyet için yetkili makamlardan alınmış ruhsat, iktisadi işletme vergi levhası veya lokal izin belgesi bulunmadığı belirtildi.
SORUŞTURMA DEVAM EDİYOR
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Kaçakçılık, Narkotik ve Ekonomik Suçlar Soruşturma Bürosu tarafından yürütülen soruşturmanın "suç işlemek amacıyla örgüt kurma", "müstehcenlik" ve "Dernekler Kanununa muhalefet" suçlamaları kapsamında sürdüğü bildirildi.
Valilik tarafından oluşturulan denetim komisyonlarının derneklerin tüzük, faaliyet, mali kayıt ve defterlerini incelediği, elde edilen bulguların İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına bildirildiği aktarıldı.
Denetim raporlarında yer alan tespitlere ilişkin adli süreç devam ediyor.
