Safran, Crocus sativus çiçeğinin tepeciklerinden elde edilen bir baharattır. Her çiçekten yalnızca üç stigma alınır ve 150 bin çiçekten 1 kilogram safran çıkar. Bu emek yoğun süreci, onu dünyanın en pahalı baharatı yapar. Türkiye'de Safranbolu ve yöresel pazarlarda kaliteli safran bulmak mümkün. Gerçek safran, suyla temas ettiğinde sarı-turuncu renk verir ve yoğun koku yayar. Paprika veya safran boyasıyla karıştırılan sahte ürünler de satışa sunuluyor.
SAFRANI KULLANMAYA HAZIRLAMA
Safran ipliklerini doğrudan yemeklere atmayın; bu, aromasının uçup gitmesine yol açar.
İltihap Yöntemi: 5-10 safran ipliğini bir bardak ılık suda 20-30 dakika bekletin. Bu infüzyon, rengi ve kokuyu serbest bırakır.
Sütle Çiğneme: Birkaç ipliği az sütte ovuşturun veya hafifçe ezerek karıştırın. Pilav ve tatlılar için ideal.
Şekerle Islatma: İpekli safranı toz şekerle ovun, sonra sıcak suya ekleyin. Bu yöntem tatlılarda parlaklık sağlar.
Sıcaklık kritik: Kaynar su safranın uçucu yağlarını yok eder. Maksimum 80°C ideal sıcaklıktır. Saklama için serin, karanlık yerde hava almayan kavanoz kullanın.
MUTFAĞINIZDA SAFRAN KULLANIM YÖNTEMLERİ
Safran, Akdeniz ve Ortadoğu mutfaklarının vazgeçilmezi.
Pilav ve Risotto: 1 bardak pirince 10-15 safran ipliği ekleyin. Önce infüze edin, sonra pirinçle karıştırın. Zereshk polo gibi İran pilavlarında muhteşem olur.
Çay ve İçecekler: Bir tutam safranı kaynar suya değil, ılık süte ekleyin. Safran çayı sindirimi rahatlatır, uykuyu düzenler.
Deniz Ürünleri: Paella veya safranlı karides güveçte 5 iplik yeter. Deniz mahsullerinin tazeliğini ön plana çıkarır.
Kazandibi, sütlaç veya irmik helvasına safran infüzyonu ekleyin. Renkli ve aromatik bir dokunuş katın.
Miktar önemli: 4 kişilik yemek için 8-12 iplik yeterli. Fazlası acımsı tat verir. Vejetaryen tariflerde vegan süt alternatifleri deneyin.
SAFRANIN SAĞLIĞA FAYDALARI VE DİKKAT EDİLECEK NOKTALARI
Safran sadece lezzet değil, sağlık deposu. Antioksidan zenginliğiyle depresyonu hafifletir, görme sağlığını korur. Araştırmalar, günde 30 mg safranın ruh halini iyileştirdiğini gösteriyor. Kadınlarda adet sancılarını azaltır, erkeklerde libido artırır. Ancak hamileler ve kan sulandırıcı kullananlar doktora danışmalı. Alerji riskine karşı az miktarla başlayın.
Geleneksel tıpta afrodizyak olarak bilinen safran, modern bilimde de onaylandı.
SAFRAN KULLANIMINDA YAYGIN HATALAR VE UZMAN TAVSİYESİ
Deneyimsiz aşçılar sıkça hata yapar. En yaygın tuzaklar:
Toz safran almak: Genellikle sahte. İpliği tercih edin.
Doğrudan pişirmeye eklemek: Aroma kaybolur.
Uzun süre saklamak: 2 yıl ötesinde etkinlik azalır.
Uzmanlar, safranı taze tutmak için dondurucuda saklamayı öneriyor. Kaliteli safranı test etmek için: Bir ipliği suya koyun, kenarları kırmızımsı olursa gerçek.
