İzmir'de yaklaşık 30 yıldır tamamlanamayan ve kentte "Basmane Çukuru" olarak bilinen Ege Dünya Ticaret Merkezi projesi satışa çıktı. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun (TMSF) belirlediği muhammen bedel 75 milyon dolar, bugünkü kurla yaklaşık 3,7 milyar lira. İhale 2 Aralık'ta İstanbul'da gerçekleşecek. Satışın tamamlanması, Kültürpark'ın yanı başındaki arsada yıllardır bekleyen projenin yeniden hayata geçmesinin önünü açabilir.
SATIŞA ÇIKAN BİR TİCARET MERKEZİ DEĞİL BOŞ ARSA
Satışa çıkan varlık, adına rağmen faaliyette olan bir ticaret merkezi değil. Konak ilçesinde, Basmane Meydanı'nın karşısında ve Kültürpark'ın bitişiğinde bulunan yaklaşık 20 bin metrekarelik parselde inşaat 1990'ların sonunda başladı, ancak birkaç yıl içinde durdu. Geriye kazı çukuru ve istinat duvarları kaldı. İzmir Büyükşehir Belediyesi 2024'ün mart ayında çukuru doldurup alanı düzledi.
Resmi Gazete'deki ilana göre fon, kamu borçları yüzünden haczedilen EGS Gayrimenkul ve Güçyapı İnşaat taşınmazlarını ve ilgili sözleşmeleri "Ege Dünya Ticaret Merkezi Ticari ve İktisadi Bütünlüğü" adıyla tek parça halinde satıyor. Ticari ve iktisadi bütünlük, bir işletmenin taşınmazı, sözleşmeleri ve hakları gibi unsurlarının birlikte satılması anlamına geliyor.
OTOBÜS GARAJINDAN ÇUKURA UZANAN HİKAYE
Arsa, 1922 İzmir yangınından sonra uzun süre kamunun elinde kaldı. 1930'ların sonundan 1980'lerin sonuna kadar ESHOT'un otobüs garajı olarak kullanıldı. 1997'de yap-işlet-devret modeliyle yapılan ihaleyi Güçbirliği Holding'e bağlı Güçyapı ve EGS Gayrimenkul kazandı. Projenin adı Ege Dünya Ticaret Merkezi olarak belirlendi.
Dönemin belediye başkanı Yüksel Çakmur'un 1999'da imar mevzuatına aykırılık iddiasıyla açtığı dava sonrasında inşaat durdu. 2001 krizinde EGS Bank ve Güçbirliği Holding'in mali sorunlar yaşamasıyla arsadaki hakların bir kısmı TMSF'ye geçti. TMSF 2014'te payları satışa çıkardı, ihaleyi Folkart konsorsiyumu kazandı ama proje yine ilerlemedi ve arsa iade edildi.
BELEDİYE: "SATICI BİZ DEĞİLİZ"
İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin projede yüzde 30 payı bulunuyor. Belediye, 10 Eylül 2026'da şirketler ve TMSF ile bir protokol imzaladı. Belediye, ihale duyurusunun ardından yaptığı açıklamada 75 milyon doların kendi payının bedeli olmadığını, TMSF'nin kendi alacağını tahsil etmek için yaptığı satışın başlangıç değeri olduğunu vurguladı. Belediye, ihalenin satıcısının kendisi olmadığının altını çizdi.
Belediyenin açıklamasına göre projede toplam 104 bin metrekare inşaat alanı oluşturulabilecek. Belediyenin yüzde 30'luk payına düşen 31 bin 200 metrekare, bağımsız bir belediye hizmet binası olarak inşa edilip tapusuyla birlikte belediyeye devredilecek. Binanın yapım ve teslim yükümlülüğü ihaleyi kazanan yatırımcıya ait olacak. Belediye Başkanı Cemil Tugay, protokol öncesinde belediyenin payı karşılığında kültür merkezi ve hizmet binası yapılması yönünde anlaşma sağlandığını açıklamıştı. Protokol, Kültürpark Platformu gibi bazı kent gruplarınca eleştirildi.
METREKARE BAŞINA YAKLAŞIK 3 BİN 660 DOLAR
75 milyon dolarlık muhammen bedel, yaklaşık 20 bin 500 metrekarelik arsa üzerinden hesaplandığında metrekare başına yaklaşık 3 bin 660 dolara, yani bugünkü kurla 182 bin liraya karşılık geliyor. Toplam 104 bin metrekarelik inşaat alanına bölündüğünde ise metrekare başına bedel yaklaşık 721 dolar. Alıcı ayrıca belediyeye 31 bin 200 metrekarelik binayı bedelsiz yapmakla yükümlü olacak.
İHALE TAKVİMİ VE ŞARTLAR
İhaleye girmek isteyenler önce 10 bin dolar ödeyerek şartnameyi satın alacak ve 7,5 milyon dolar teminat yatıracak. Teklif dosyalarının son teslim zamanı 1 Aralık saat 16.00. İhale 2 Aralık'ta saat 11.00'de Esentepe'deki TMSF binasında, önce kapalı zarf, ardından açık artırma usulüyle yapılacak. Teklifler dolar cinsinden ve peşin ödeme üzerinden verilecek.
En yüksek teklif 75 milyon doların altında kalırsa TMSF Kurulu pazarlık yöntemine geçebilecek. Pazarlık için 4 Aralık günü belirlendi. Satış, TMSF Kurulu'nun onayıyla kesinleşecek. Varlıklar alıcıya haciz ve rehin gibi kısıtlamalardan arındırılmış olarak devredilecek.
