Yazılım mühendisi Burak Keskinoğlu, yapay zekayla yazılan ücretsiz Adobe alternatifleri hakkında Türkinform'a özel açıklamalarda bulundu. Araçları kendisi de deneyen Keskinoğlu, 25 saniyelik basit bir video kurgusunun çıktısını almanın iki saat sürdüğünü söyledi.
ARTCRAFT’TA 13 ÜCRETSİZ PROGRAM YER ALIYOR
Tartışmayı başlatan proje, yazılımcı Brandon Thomas’ın Ekim ayının başında duyurduğu ArtCraft oldu. Projenin getartcraft.com/apps adresindeki sayfasında fotoğraf düzenlemeden video kurguya, PDF düzenlemeden ses kaydına kadar farklı alanlarda 13 program listeleniyor. Programların hepsi ücretsiz ve açık kaynaklı.
Programların adı işlevini de ele veriyor. PhotoCraft fotoğraf düzenleyici, FilmCraft video kurgu programı, VectorCraft vektör çizim aracı olarak geliştiriliyor. Listede kelime işlemci WordCraft, tablo programı GridCraft, sunum programı DeckCraft ve teknik çizim aracı CADCraft da bulunuyor. Sayfaya göre programlar, profesyonellerin alıştığı menü düzenini ve kısayolları kullanıyor.
Programların çoğu henüz hazır değil. Sayfadaki bilgilere göre yalnızca PhotoCraft, PdfCraft ve arayüz tasarım aracı FigCraft erken alfa aşamasında. FilmCraft dahil diğer programlar geliştirme aşamasında bulunuyor. Thomas, kodlamada Anthropic’in Claude Opus 5.5 modelinden yararlandı.
Projenin kodları GitHub’da storytold hesabı altında yer alıyor. github.com/storytold/artcraft adresindeki ana depo, yapay zekayla görsel ve video üretimi için geliştirilen ArtCraft aracını barındırıyor ve 19 Ekim itibarıyla yaklaşık 24 bin 700 yıldız aldı. Diğer programların ve başlatıcı uygulamanın kodları github.com/storytold sayfasında bulunuyor. Kodlar MIT ve Apache 2.0 lisanslarıyla paylaşıldı. İki lisans da kodun incelenmesine, değiştirilmesine ve başka projelerde kullanılmasına izin veriyor.
"GitHub'a açık kaynaklı bir yapay zeka aracı düştüğü anda, birkaç saat geçmeden bilinen programların yapay zekayla yeniden yazılmış bedava sürümleri ortaya çıkıyor. Haliyle hem yazılımcılar hem de sıradan kullanıcılar 'Lisans parası ödediğimiz dönem sona mı eriyor?' sorusunu sormaya başladı" diyen Keskinoğlu, bu araçların bir kısmını kendisi de denedi.
ARAYÜZ BENZİYOR AMA ARKA PLAN HAZIR DEĞİL
"Ben de merak edip bu araçların birkaçını bilgisayarıma kurdum. Photoshop ve Premiere'in yerine geçmesi beklenen programları açınca ekranların orijinallerini andırdığını gördüm. Ama zaman çizelgesine birkaç video klibi yerleştirip dışa aktarmak istediğimde, 25 saniyelik sade bir montajın çıktısı 1,5 saat sürdü" diyen Keskinoğlu, sorunun görünüşte değil yazılımın arka planında olduğunu belirtti.
"Bir programın vitrinini, yani menülerini ve düğmelerini kopyalamak kolay. Asıl iş, o programı hızlı çalıştıran görünmeyen kısımda. İşlemciyle ve ekran kartıyla uyum içinde çalışan, yıllar içinde inceltilmiş o altyapıyı yapay zekaya birkaç komutla yazdırmak bugün için gerçekçi değil" diyen Keskinoğlu'na göre bir programı hızlı çalıştıran altyapı, arayüz kadar kolay kopyalanamıyor.
KRİTİK PROJELERDE DESTEK SORUSU ÖNE ÇIKIYOR
"Bir televizyon kanalının yayın akışını ya da büyük bir markanın reklam filmini hazırlayan bir ekip düşünün. Yalnızca yapay zeka yazdı diye işin tamamını yeni çıkmış açık kaynaklı bir programa emanet eder misiniz? Teslimden önceki gece program kilitlenirse ya da dosyayı açmazsa kimi arayacaksınız?" diye soran Keskinoğlu, bireysel kullanıcı ile şirketin ihtiyacının farklı olduğunu vurguladı.
"Kendi bilgisayarında küçük işler yapan biri için durum farklı. Yapay zeka asistanına 'Programdaki hatayı tespit et, düzelt ve tekrar derle' demesi çoğu zaman yetiyor. Ben de gündelik işlerimde Claude ve Fable gibi araçlarla küçük sorunları çözebiliyorum. Fakat büyük şirketler, sorun çıktığında ulaşabilecekleri bir destek ekibi olan programlara para ödemeyi sürdürecek" diyen Keskinoğlu, ücretli yazılımın şirketler için önemini koruyacağı görüşünde.
TERSİNE MÜHENDİSLİK TELİF SINIRINA DAYANIYOR
Yapay zekanın yazılımı çözümleme hızı da tartışmanın bir parçası. 7 Ekim'de yayımlanan açık kaynaklı REA (Reverse Engineer Anything) aracı, GitHub'ın popüler projeler listesinde ilk sıraya çıktı ve 10 binden fazla yıldız aldı. Araç, derlenmiş programları çözümleyip bir özelliğin nasıl çalıştığını ortaya çıkarmak için tasarlandı.
"Bir programın nasıl çalıştığını inceleyip ondan esinlenen yeni bir ürün yapmak başka, kodunu alıp kopyalamak başka. Arada net bir hukuki çizgi var. Yapay zeka ajanlarının kapalı kaynak programları decompiler araçlarıyla çözüp Rust gibi yeni nesil dillerle baştan yazabilmesi sektör için çok büyük bir sıçrama. Yine de patentli ya da koruma altındaki bir teknolojiyi bu yolla kullanan, er geç telif duvarına çarpacak" diyen Keskinoğlu, yakın gelecekte büyük telif davaları görüleceğini öngördü.
"Büyük bir proje kurgularken ya da karmaşık bir sistemin iskeletini çıkarırken Fable ile Opus'u yan yana çalıştırıyoruz. Zor mantık problemlerinde ve projenin yol haritasını çizerken Fable daha temkinli ve isabetli kararlar veriyor. İşin uygulamaya dökülen kısmında ise Opus çok iyi iş çıkarıyor. Google tarafında da robotik ve sanal ortam simülasyonu gibi özel alanlar için Gemini 4 Argon gibi modeller dikkat çekiyor" diyen Keskinoğlu, model tarafında farklı araçları birlikte kullandıklarını anlattı.
"İşin bir de donanım tarafı var ve orada ciddi bir tıkanma yaşanıyor. RTX 5090 gibi en üst seviye ekran kartlarını bulmak neredeyse imkansız, bulunanların fiyatı da akıl almaz noktada. Bütçesi sınırlı bir geliştiricinin yüksek bellekli donanıma ulaşması artık çok zor. Üreticiler bu gücü son kullanıcıya değil, kurumsal yapay zeka şirketlerine satmayı daha cazip buluyor" diyen Keskinoğlu, donanım tarafındaki sıkıntıya dikkat çekti.
RTX 5090 modelleri 19 Ekim itibarıyla Amazon'un ABD sitesinde 8 bin 599 ile 8 bin 979 dolar arasında satılıyor. Aynı modellerin fiyatı 14 Eylül'de 6 bin 549 ile 6 bin 899 dolar arasındaydı. Nvidia'nın Kişisel Bilgisayar İş Birimi'nden Kıdemli Başkan Yardımcısı Jeff Fisher ise kartın üretiminin durdurulmadığını, tedarikin kısıtlı olduğunu açıkladı.
