Kamu Teknoloji Platformu (KTP), teknolojiyi yalnızca teknik bir gelişim alanı olarak değil; toplumsal, siyasal ve etik boyutlarıyla ele alan yaklaşımı doğrultusunda 2026 yılını “Kamusal Zekâ Yılı” olarak belirledi. Platform, bu kararla birlikte teknolojinin yönünün piyasa öncelikleri yerine kamu yararı ve toplumsal ihtiyaçlar temelinde şekillenmesi gerektiğine dikkat çekti.
KAMUSAL ZEKÂ KAVRAMI VE TEKNOLOJİ VİZYONU
KTP, yapay zekâ, veri, yazılım, dijitalleşme ve yeni teknolojilerin kamusal alandaki etkilerini izleyen, bu alanlarda politika önerileri geliştiren ve kamu yararını merkeze alan bir sivil toplum platformu olarak faaliyetlerini sürdürdüğünü bildirdi. Platform, teknolojinin denetimsiz biçimde güç yoğunlaştırmasına karşı şeffaflık, hesap verebilirlik, etik ilke ve toplumsal adalet temelinde kamusal bir teknoloji anlayışını benimsediğini açıkladı.
ALGORİTMALAR DEĞİL KAMU AKLI MERKEZE ALINDI
Platforma göre “kamusal zekâ” kavramı, yapay zekâ ve dijital teknolojilerin yalnızca hız ve verimlilik aracı olarak değil; insan onuru, toplumsal adalet ve kamu yararı temelinde değerlendirilmesi anlamına geliyor. Bu yaklaşım, algoritmaların değil kamunun aklının; piyasa taleplerinin değil toplumun ihtiyaçlarının merkeze alınmasını esas alıyor.
TEKNOLOJİDE ŞEFFAFLIK VE KAMUSAL SORUMLULUK VURGUSU
Günümüzde yapay zekâdan otomasyona, dijital platformlardan afet teknolojilerine kadar birçok alanda karar alma süreçlerinin algoritmalar üzerinden yürütüldüğü belirtilirken, bu süreçlerin büyük bölümünün şeffaflıktan uzak ve kamusal denetim mekanizmalarından kopuk biçimde ilerlediği ifade edildi. KTP, Kamusal Zekâ Yılı ilanıyla teknolojinin yönünün toplum lehine yeniden tartışmaya açılmasının hedeflendiğini duyurdu.
KTP BAŞKANI IŞIKLIOĞLU: DEMOKRATİK BİR ZORUNLULUK
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan KTP Başkanı Çağrı Işıklıoğlu, kamusal zekâ kavramının yalnızca teknolojik bir tercih değil, demokratik bir zorunluluk olduğunu belirtti. Işıklıoğlu, teknolojinin kamunun ortak aklıyla yön verilen bir toplumsal kapasite olması gerektiğini vurguladı.
2026 PROGRAMI VE PLANLANAN ÇALIŞMALAR AÇIKLANDI
KTP, Kamusal Zekâ Yılı kapsamında 2026’nın ilk altı ayında dijital şiddetle mücadeleden afet teknolojilerine, kadın liderliğinden istihdam politikalarına kadar uzanan geniş bir alanda çalışmalar yürütüleceğini açıkladı. Bu süreçte dijital şiddetin hukuki, toplumsal ve teknolojik boyutlarının kamusal tartışma zeminlerine taşınacağı, kadınların teknoloji ve karar alma süreçlerindeki görünürlüğünü artırmaya yönelik uluslararası buluşmalar düzenleneceği bildirildi.
METAL YAKA İSTİHDAM OFİSİ KURULACAK
Aynı dönemde yapay zekâ ve otomasyonun istihdam üzerindeki etkilerine kamusal bir çerçeve kazandırmak amacıyla Metal Yaka İstihdam Ofisi’nin kurulacağı açıklandı. Ayrıca afet süreçlerinde teknolojinin kamusal akılla kullanımına odaklanan kapsamlı zirvelerin düzenleneceği duyuruldu.
TOPLUMLA BİRLİKTE YÖNETME HEDEFİ
KTP, Kamusal Zekâ Yılı’nı teknolojinin geleceğini toplumla birlikte yönetme çağrısı olarak tanımladı. Platform, 2026 yılı boyunca kamusal zekâyı güçlendiren, teknolojiyi toplum lehine yeniden konumlandıran ve kamunun söz hakkını artıran çalışmalarını sürdürmeyi hedeflediğini açıkladı.
