Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) 500 ya da 1000 liralık banknot basılacağına dair bir karar açıklamadı ve tedavüldeki en büyük banknot hala 200 lira. TCMB verilerine göre Ekim sonunda piyasadaki banknotların değerce yüzde 90,5'i 200 liralıklardan oluşuyor. Oran 2019'un aynı ayında yüzde 30,3'tü.
500 TL BANKNOT ÇIKACAK MI?
TCMB şu ana kadar 500 ya da 1000 liralık banknot için bir takvim açıklamadı. TCMB Başkanı Fatih Karahan konuyla ilgili sorulara verdiği yanıtlarda üst banknota ihtiyaç olup olmadığının teknik analizlerle belirlendiğini, bankanın kupür kompozisyonundaki değişimleri takip ettiğini söylemişti. Zaman zaman sosyal medyada yer alan "500 liralık banknot basılıyor" iddiaları da TCMB tarafından doğrulanmadı.
TCMB'nin Elektronik Veri Dağıtım Sistemi'nde (EVDS) yayımlanan kupür dağılımında da 200 liradan büyük bir banknot yer almıyor. Turistlerin bile daha yüksek bir banknot gerektiğini dile getirdiği tartışma, kupür verisindeki hızlı değişimle yeniden gündeme geliyor.
PİYASADA KAÇ TANE 200 LİRALIK BANKNOT VAR?
Ekim sonunda tedavüldeki banknot sayısı 7,2 milyar adede ulaştı ve bunların 4,67 milyarı 200 liralık. 200 liralık banknot sayısı bir yılda yüzde 23,7 arttı. Kartla ödemenin yaygınlaşmasına rağmen toplam banknot sayısı da aynı dönemde yüzde 12,6 yükseldi. Banknotların toplam değeri ise yaklaşık 1,03 trilyon liraya çıktı.
200 liralığın tedavüldeki paranın içindeki payı son yedi yılda hızla büyüdü. TCMB'nin Ekim ayı verilerinden hesapladığımız tablo şöyle.
|
Yıl (Ekim) |
200 TL'nin değer payı |
Tedavüldeki toplam değer |
|---|---|---|
|
2019 |
Yüzde 30,3 |
151,5 milyar TL |
|
2022 |
Yüzde 54,5 |
324,7 milyar TL |
|
2024 |
Yüzde 80,4 |
664,1 milyar TL |
|
2025 |
Yüzde 86,4 |
873,5 milyar TL |
|
2026 |
Yüzde 90,5 |
1,03 trilyon TL |
Değer payı, TCMB'nin yayımladığı kupür bazlı banknot adetleri her kupürün değeriyle çarpılarak hesaplandı. Toplam değere madeni paralar dahil değil.
200 LİRALIK BANKNOT KAÇ DOLAR EDİYOR?
200 liralık banknot bugün yaklaşık 4 dolar ediyor. TCMB'nin efektif dolar alış kuru 2 Kasım'da 49,74 lira oldu. 2019 Ekim'de ortalama kur 5,78 lira olduğu için aynı banknot o dönemde yaklaşık 34,6 dolar ediyordu. Banknotun dolar karşılığı yedi yılda yaklaşık 8,6 kat azaldı.
DİĞER BANKNOTLARIN PAYI NE KADAR?
Adet olarak bakıldığında piyasadaki her 100 banknotun yaklaşık 65'i 200 liralık. 100 liralıklar yüzde 9,5, 10 liralıklar yüzde 9,1 ve 5 liralıklar yüzde 8,1 pay alıyor. 20 liralıkların payı yüzde 4,9, 50 liralıkların payı ise yüzde 3,6 ile en düşük seviyede.
Değer olarak 100 liralıkların payı yüzde 6,6'ya geriledi. 5, 10, 20 ve 50 liralık banknotların toplam payı yüzde 3'ün altında kalıyor.
