Bireysel emeklilik uzmanı Songül Çetin, Türkinform'a özel olarak yaptığı değerlendirmede fon soruşturmasının BES'teki 18 milyon katılımcıyı tedirgin ettiğini, ancak emeklilik fonlarında bir tehlike görmediğini söyledi. Çetin, katılımcılara "müsterih olsunlar" çağrısında bulundu.
"Fon olaylarından sonraki gelişmeler, bireysel emeklilikte de aynı problemlerin olup olmadığı sorusunu akıllara getirdi. Piyasada genel olarak yatırımcılar tarafından çok ciddi bir güven kaybı var. Bireysel emeklilik tarafında da bu endişelerin olmasını son derece normal karşılıyorum."
Kaygının kaynağını piyasaların birbirine bağlı yapısında gören Çetin, BES dışında yaşanan bir krizin de en azından yatırımcının psikolojisini etkilediğini anlattı.
"Ben bireysel emeklilik fonlarının bir tehlike altında, bir problem altında olduğunu düşünmüyorum. Ama finansal piyasalar bildiğiniz gibi domino taşı gibi dizilmiş bir organizasyon. Bir tarafında problem yaşandığında diğer tarafa da sirayet ediyor."
SONGÜL ÇETİN SERBEST FON FARKINI ANLATTI
Çetin'e göre krizin merkezindeki fonlar ile emeklilik fonları aynı kurallara tabi değil. Soruşturma sürecinde tasfiyeye giden fonların büyük bölümü, TEFAS'ta işlem gören serbest fonlardan oluşuyor.
"Yaşanan problem zaten TEFAS tarafında, serbest fonlarda yaşanan bir problemdi. Bizim bireysel emeklilik tarafında serbest fon diye bir tanımımız yok."
Emeklilik fonlarının hangi şirkete ne oranda yatırım yapabileceğinin Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) kurallarıyla sınırlandığını belirten Çetin, fonların bir sepet mantığıyla kurulduğunu ve yüksek risk alamadığını vurguladı.
"Serbest fonlardan kesinlikle farklı. Bu da emeklilik fonlarını daha güvenli bir hale sokuyor. Gayet güçlü fonlar ve kuralları belirlenmiş."
Çetin, geçmişte TEFAS'taki fonların emeklilik sözleşmelerine de açılması yönünde öneriler geldiğini hatırlattı. Böyle bir adım atılmış olsaydı katılımcıların birikimlerinin ciddi zarar görebileceğini belirten Çetin, "Bugün gelinen noktada görüyoruz ki iyi ki böyle bir şey yapılmamış" dedi.
ÇIKIŞ BAŞVURULARI AZALDI
Çetin, sosyal medyadaki takipçilerinden sözleşmesini iptal etmek istediğini gösteren mesajlar aldığını, borsadaki sıkıntının BES katılımcılarının psikolojisini de etkilediğini söyledi.
Türkiye Sigorta Birliği'nin (TSB) 30 Eylül'de paylaştığı sektör verileri ise çıkış tarafında bir sakinleşmeye işaret ediyor. TSB'ye göre 21-25 Eylül haftasında sistemden ayrılmak için yapılan başvurular, bir önceki haftaya göre yüzde 22 azaldı. Gerçekleşen çıkışlarda düşüş yüzde 9 oldu. TSB, emeklilik fonlarında likidite sorunu yaşanmadığını ve serbest fonların BES portföylerinde bulunmadığını açıkladı.
Emeklilik Gözetim Merkezi rakamlarına göre BES ve otomatik katılımdaki toplam birikim 28 Eylül itibarıyla 2 trilyon 566 milyar lira seviyesinde. Sistemde 18,3 milyona yaklaşan katılımcı bulunuyor.
SÖZLEŞMEYİ BOZMADAN FON DEĞİŞTİRMEK MÜMKÜN
Piyasadaki dalgalanmadan rahatsız olan katılımcının, sözleşmesini iptal etmeden fon dağılımını değiştirme imkanı var. Mevzuat, fon dağılımında yılda 12 kez değişiklik yapma hakkı tanıyor. Sistemden erken ayrılan katılımcı ise yüzde 20'lik devlet katkısının bir kısmını ya da tamamını kaybediyor. Devlet katkısında hak ediş, sistemde 3 yılı dolduranlar için yüzde 15, 6 yılı dolduranlar için yüzde 35, 10 yılı dolduranlar için yüzde 60 olarak uygulanıyor. Katkının tamamı, 10 yılı doldurup 56 yaşında emekli olanlara veriliyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, fonların tasfiye sürecini koordine etmek üzere Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında tam yetkili bir kurul oluşturulduğunu 29 Eylül'de açıklamıştı.
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.
