Oktay Rifat Horozcu, 10 Haziran 1914'te babasının vali olarak görev yaptığı Trabzon'da dünyaya geldi. Babası, şair ve dil bilimci Samih Rifat, aynı zamanda Türk Dil Kurumu'nun ilk başkanlarından biriydi. Küçük yaşlardan itibaren edebiyatla iç içe büyüyen Oktay Rifat, ilk ve orta öğrenimini Ankara'da tamamladı. Ankara Erkek Lisesi'nde okurken Orhan Veli Kanık ve Melih Cevdet Anday ile tanıştı. Bu dostluk, Türk şiirinin yönünü değiştirecek bir edebiyat hareketinin de başlangıcı oldu.
GARİP AKIMI NEDEN TÜRK ŞİİRİNDE DEVRİM OLARAK GÖRÜLDÜ?
1941 yılında Orhan Veli ve Melih Cevdet Anday ile birlikte yayımladıkları Garip adlı şiir kitabı, Türk edebiyatında büyük yankı uyandırdı. Üç şair, o güne kadar süregelen ağır ve süslü şiir anlayışına karşı çıkarak gündelik konuşma dilini şiire taşıdı. Sıradan insanın yaşamını, mizahı ve günlük olayları yalın bir anlatımla işleyen Garip Akımı, modern Türk şiirinin en önemli dönüm noktalarından biri kabul edildi. Oktay Rifat da bu akımın en güçlü temsilcilerinden biri olarak anıldı.
NEDEN ŞİİR ANLAYIŞINI SÜREKLİ DEĞİŞTİRDİ?
Oktay Rifat, birçok şairin aksine tek bir çizgide kalmayı tercih etmedi. Garip dönemindeki sade şiir anlayışının ardından toplumsal gerçekçiliğe yöneldi, daha sonra ise soyut ve imgesel şiirler kaleme aldı. Her kitabında yeni bir anlatım dili deneyen şair, Türk şiirinin kendini sürekli yenileyen en önemli isimlerinden biri olarak kabul edildi.
SADECE ŞAİR DEĞİL, ROMAN VE TİYATRO YAZARIYDI
Şiirin yanı sıra roman, tiyatro ve çocuk edebiyatı alanlarında da eserler veren Oktay Rifat, çok yönlü kişiliğiyle dikkat çekti. Uzun yıllar avukatlık yapan ve Devlet Demiryolları'nda hukuk müşaviri olarak çalışan şair, emekliliğinin ardından tüm zamanını edebiyata ayırdı.
HANGİ ESERLERİ TÜRK EDEBİYATININ KLASİKLERİ ARASINDA YER ALIYOR?
Oktay Rifat'ın en önemli eserleri arasında şunlar bulunuyor:
Şiir kitapları
- Garip (Orhan Veli ve Melih Cevdet ile)
- Yaşayıp Ölmek, Aşk ve Avarelik Üstüne Şiirler
- Aşağı Yukarı
- Karga ile Tilki
- Perçemli Sokak
- Elleri Var Özgürlüğün
- Şiirler
- Yeni Şiirler
- Bir Cigara İçimi
Romanları
- Bir Kadının Penceresinden
- Danaburnu
Tiyatro eserleri
- Çil Horoz
- Yağmur Sıkıntısı
- Oyun İçinde Oyun
Şiirden romana kadar uzanan geniş üretimiyle Türk edebiyatında kalıcı bir iz bıraktı.
HANGİ ÖDÜLLERE LAYIK GÖRÜLDÜ?
Başarılı edebiyat yaşamı boyunca çok sayıda ödül kazanan Oktay Rifat;
- Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü
- Yeditepe Şiir Armağanı
- Sedat Simavi Edebiyat Ödülü
- Madaralı Roman Ödülü
gibi önemli ödüllerin sahibi oldu. Eserleri yalnızca Türkiye'de değil, farklı dillere çevrilerek yurt dışında da ilgi gördü.
OKTAY RİFAT NEDEN HAYATINI KAYBETTİ?
Cumhuriyet dönemi şiirinin büyük ustalarından Oktay Rifat, 18 Nisan 1988'de İstanbul'da 73 yaşında yaşamını yitirdi. Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedilen şair, ardında onlarca şiir, roman ve tiyatro eseri bıraktı.
NEDEN BUGÜN HÂLÂ TÜRK ŞİİRİNİN EN BÜYÜK USTALARINDAN BİRİ OLARAK GÖRÜLÜYOR?
Oktay Rifat, yalnızca Garip Akımı'nın kurucularından biri olmasıyla değil, şiir anlayışını sürekli yenileyen cesur tavrıyla da edebiyat tarihine geçti. Yalın anlatımdan modern şiire uzanan yolculuğunda her dönem farklı bir ses olmayı başaran usta şair, bugün eserleri üniversitelerde okutulan, dizeleri hâlâ ezbere bilinen ve Cumhuriyet dönemi Türk şiirinin en etkili isimlerinden biri olarak kabul edilmeye devam ediyor.
