Kendi evini yaptırmak isteyenlerin en büyük hayallerinden biri, ihtiyaçlarına ve zevklerine uygun bir yaşam alanına sahip olmak. Ancak arsa seçiminden mimari projeye, ruhsat işlemlerinden malzeme tercihlerine kadar pek çok aşamadan oluşan inşaat süreci, doğru planlama yapılmadığında beklenmedik maliyetlerle karşı karşıya bırakabiliyor. Özellikle başlangıçta hesaba katılmayan giderler, hayal edilen evi bütçe açısından ciddi bir yük haline getirebiliyor.
Villa yaptırmayı düşünenlerin sürece nereden başlaması gerektiğini, gerçekçi bir bütçenin nasıl hazırlanacağını ve maliyetleri kontrol altında tutmak için hangi ayrıntılara dikkat edilmesi gerektiğini Türkinform muhabiri Pelin Zengin sordu, Mimar Ahmet Ziya Kılnaz yanıtladı.
Kılnaz, inşaat sürecinde sürprizlerle karşılaşmamak için en önemli adımın profesyonel destek almak olduğunu vurguladı. Kendi evini yaptırmak isteyenlerin öncelikle nasıl bir yaşam alanına ihtiyaç duyduğunu belirlemesi, ardından arsa, proje ve uygulama aşamalarını uzmanlarla birlikte planlaması gerektiğini ifade etti.
EV YAPTIRMADAN ÖNCE İHTİYACINIZI BELİRLEYİN
İnşaat sürecine başlamadan önce yalnızca beğenilen ev modellerine odaklanmak, ilerleyen aşamalarda yanlış tercihlere yol açabiliyor. Sosyal medyada görülen bir yapının herkes için uygun olmayabileceğine dikkat çeken Kılnaz, evin kişilerin yaşam biçimine göre tasarlanması gerektiğini belirtti.
Ailenin kaç kişiden oluştuğu, evde nasıl vakit geçirildiği, meslek, hobiler ve kişisel alışkanlıklar gibi ayrıntıların tasarımın temelini oluşturduğunu kaydeden Kılnaz, şu değerlendirmede bulundu:
“Kendi evini yaptırmak isteyen kişilerin bütçeyle ve süreçle ilgili beklemedikleri sürprizlerle karşılaşmaması için profesyonel destek alarak ilerlemesi çok önemli. Her şeyden önce ne istediğinize karar vermelisiniz. Sosyal medyada gördüğünüz ve hayalinizdeki ev olduğunu düşündüğünüz yapı, aslında sizin ihtiyaçlarınıza uygun olmayabilir. Sizi yaşam alanınızda mutlu edecek şey, yaşam biçiminize uygun bir tasarımdır.”
ARSA SEÇİMİNDE YAPILAN HATA BÜTÇEYİ ARTIRABİLİYOR
Villa yaptırma planında arsa seçimi, inşaatın maliyetini ve uygulanabilirliğini etkileyen en önemli aşamalardan biri. Yalnızca arsanın fiyatına veya konumuna bakarak karar vermek, ilerleyen süreçte ilave masraflara neden olabiliyor.
Kılnaz, arsanın zemin özellikleri ve imar durumunun satın alma öncesinde araştırılması gerektiğine işaret ederek profesyonel bir gayrimenkul danışmanıyla çalışılmasını önerdi. Arsa satın alındıktan sonra ruhsat aşamasında ortaya çıkabilecek sorunların hem zaman kaybına hem de ek maliyetlere yol açabileceğini belirtti.
Bu nedenle arsanın mevcut durumu, yapılaşma koşulları ve inşaat sürecine etkisi netleştirilmeden karar verilmemesi gerekiyor.
MİMAR SEÇİMİNDE DENEYİM ÖNEMLİ
Arsa belirlendikten sonra sıra mimari projeye geliyor. Ancak her mimarın aynı tür yapılarda aynı deneyime sahip olmadığını belirten Kılnaz, özellikle müstakil ev ve ruhsat projeleri konusunda tecrübeli kişilerle çalışmanın önemine dikkat çekti.
Mimari tasarım ve ruhsat işlemleri, inşaat başlamadan önce yapılan harcamalar arasında yer alıyor. Bu giderler, ortada henüz tamamlanmış bir yapı olmadığı için göz ardı edilebiliyor. Oysa projenin hazırlanması ve gerekli izinlerin alınması, toplam maliyetin önemli bir parçasını oluşturuyor.
Kılnaz'a göre mimar seçiminde deneyimin yanı sıra yapılacak işin kapsamının da en baştan netleştirilmesi, sürecin daha sağlıklı ilerlemesine katkı sağlıyor.
İNŞAATIN GÖRÜNMEYEN MASRAFLARINI HESABA KATIN
İnşaat bütçesi hazırlanırken yalnızca arsa, kaba inşaat ve malzeme bedellerini toplamak yeterli olmuyor. Proje ve ruhsat giderlerinin yanı sıra süreç boyunca ortaya çıkabilecek diğer ödemelerin de hesaplanması gerekiyor.
Kılnaz, özellikle SGK primleri gibi inşaat tamamlandıktan sonra da gündeme gelebilen masrafların başlangıçta yeterince konuşulmadığını belirtti. İnşaat şirketi veya mimarlık firmasıyla anlaşma yapılırken sürecin başından sonuna kadar karşılaşılabilecek giderlerin ayrıntılı bir dökümünün istenmesi gerektiğinin altını çizdi.
Bununla birlikte inşaat devam ederken fiyatlarda yaşanabilecek artışların da hesaba katılması belirleyici oluyor. Başlangıç bütçesinin yalnızca ilk fiyat teklifine göre oluşturulması, ilerleyen aşamalarda mali açıdan zorlayıcı sonuçlar doğurabiliyor.
KAPI, PENCERE VE MUTFAK DOLABINA KADAR SÖZLEŞMEDE YER ALSIN
İnşaat maliyetlerini etkileyen temel unsurlardan biri de tercih edilen yapı sistemi ve kullanılacak malzemeler. Betonarme, ağır çelik, hafif çelik, prefabrik ve ahşap yapılar; maliyet, yapım süresi ve kullanım özellikleri bakımından birbirinden ayrılıyor.
Kılnaz, bu sistemlerin her birinin farklı avantaj ve dezavantajları bulunduğunu, seçim yapılırken yalnızca başlangıç maliyetine odaklanılmaması gerektiğini söyledi. Yapının kullanım amacı, beklentiler ve uzun vadeli ihtiyaçlar birlikte değerlendirilerek karar verilmesi gerektiğini kaydetti.
Malzeme seçiminde de benzer bir planlama yapılması gerekiyor. İnşaat şirketiyle anlaşmadan önce kullanılacak ürünlerin listesinin hazırlanması ve sözleşmede açıkça belirtilmesi, sonradan yaşanabilecek anlaşmazlıkların önüne geçebiliyor.
Kapı, pencere, parke ve mutfak dolabı gibi ürünlerin marka, model, özellik ve mümkünse görselleriyle birlikte sözleşmeye dahil edilmesi gerektiğini belirten Kılnaz, şöyle konuştu:
“İnşaat şirketleriyle anlaşmadan önce A'dan Z'ye kullanılacak bütün malzemelerin listesini istemek ve sözleşmeyi imzalamadan önce bunlarda anlaşmak gerekiyor. Takılacak kapıdan pencereye, kullanılacak parkeden mutfak dolabına kadar ürünlerin listesini ve görsellerini ayrıntılı şekilde talep ederseniz sürprizlerle karşılaşma ihtimalinizi azaltırsınız.”
BAHÇE MASRAFI DA İNŞAAT BÜTÇESİNE EKLENMELİ
Villa yaptırırken sıklıkla geri planda kalan giderlerden biri de peyzaj düzenlemesi. Bahçenin yalnızca çim ekilerek tamamlanabileceği düşüncesinin yanlış olduğunu belirten Kılnaz, dış alanların da evin tasarımının bir parçası olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bahçe duvarları, yürüyüş yolları, bitkiler, çiçekler ve diğer düzenlemeler ek maliyet oluşturabiliyor. Üstelik seçilen bitkilerin bakım ihtiyacı, çevreyi kirletme durumu ve bahçenin genel görünümü de uzun vadeli kullanım açısından kritik bir rol üstleniyor.
Bu nedenle peyzajın inşaat sözleşmesine dahil olup olmadığı en baştan netleştirilmeli. Dahil değilse bahçenin tamamlanması için gereken bütçe ayrıca hesaplanmalı.
HAYALİNİZDEKİ EV İÇİN PROFESYONEL DESTEK ALIN
Villa yaptırma sürecinde maliyetleri kontrol altında tutmanın yolu, yalnızca daha ucuz malzeme seçmekten geçmiyor. İhtiyaçların doğru belirlenmesi, arsanın dikkatle incelenmesi, deneyimli uzmanlarla çalışılması ve bütün giderlerin sözleşme öncesinde netleştirilmesi de bütçenin korunmasında katkı sağlıyor.
Mimar Ahmet Ziya Kılnaz, kulaktan dolma bilgilerle hareket etmek yerine sürecin uzmanlarla yürütülmesinin önemine dikkat çekerek doğru planlamanın hem hayal edilen yaşam alanına ulaşmayı hem de bütçeyi korumayı kolaylaştıracağını vurguladı.
