Ozempic ve Wegovy gibi zayıflama ilaçları son yıllarda kilo kontrolü ve Tip 2 diyabet tedavisinde yaygın şekilde kullanılmaya başladı. Ancak bu ilaçların gebelik dönemindeki etkileriyle ilgili yeni bir araştırma dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Avustralya'daki Adelaide Üniversitesi araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmada, ilaçların etken maddesi olan semaglutidin gebelikte anne karnındaki bebeğe ulaşan kan ve oksijen miktarını azaltabileceği belirlendi.
Heart, Lung and Circulation dergisinde yayımlanan araştırma, özellikle gebelik planlayan ve zayıflama iğnesi kullanan kadınlar açısından önemli soruları gündeme getirdi. Peki semaglutid nedir, gebelikte neden risk oluşturabilir ve bu ilaçları kullanan kadınlar nasıl hareket etmeli?
SEMAGLUTİD NEDİR, HANGİ İLAÇLARDA BULUNUR?
Semaglutid, GLP-1 reseptör agonistleri olarak bilinen ilaç grubunda bulunan bir etken madde. İştahı düzenleyen, mide boşalmasını yavaşlatan ve kan şekeri kontrolüne yardımcı olan bu madde, özellikle Tip 2 diyabet ve obezite tedavisinde kullanılıyor.
Semaglutid içeren ilaçlar arasında dünyada bilinen Ozempic ve Wegovy de bulunuyor. Bu ilaçlar kilo kontrolü üzerindeki etkileri nedeniyle son yıllarda geniş bir kullanıcı kitlesine ulaştı.
Ancak kilo verme amacıyla kullanılan ilaçların gebelik dönemindeki etkileri, araştırmacıların üzerinde durduğu önemli konular arasında yer alıyor.
OZEMPIC VE WEGOVY GEBELİKTE BEBEĞE ZARAR VERİR Mİ?
Adelaide Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü çalışma, semaglutidin gebelik sırasında anne ve fetüs üzerindeki dolaşım etkilerini inceledi.
Deneylerde gebeliğin ileri dönemindeki koyunlara semaglutid uygulandı. Gelişmiş manyetik rezonans görüntüleme (MR) teknolojileri ve kardiyovasküler ölçümler kullanılarak annenin kalp fonksiyonları, rahme giden kan akışı ve fetüsün oksijen seviyesi takip edildi.
Ölçümlerde, ilaç uygulamasından yaklaşık iki saat sonra annenin kalbinin pompaladığı kan miktarının azaldığı görüldü. Bu değişime paralel olarak rahme ulaşan kan akışında ve fetüsün kanındaki oksijen seviyesinde de düşüş tespit edildi.
Araştırmacılar, bu bulguların gebelikte semaglutid kullanımının olası etkilerinin daha ayrıntılı incelenmesi gerektiğini gösterdiğini belirtti.
SEMAGLUTİD ANNE KARNINDAKİ BEBEĞİN OKSİJENİNİ NASIL ETKİLİYOR?
Anne karnındaki bebeğin gelişimi için plasenta aracılığıyla yeterli miktarda oksijen ve besin taşınması gerekiyor. Rahme ulaşan kan akışındaki değişiklikler, bebeğe sağlanan oksijen desteğini de etkileyebiliyor.
Araştırmada semaglutid uygulamasının ardından annenin kalp debisinde düşüş gözlemlendi. Kalbin pompaladığı kan miktarındaki bu değişim, rahme giden kan dolaşımının azalmasıyla ilişkilendirildi.
Fetüsün kanındaki oksijen seviyesinde görülen düşüş de araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri oldu.
Ancak bu bulguların hayvan deneylerine dayandığı ve insan gebeliklerinde aynı etkinin ortaya çıkıp çıkmayacağının henüz kesinleşmediği unutulmamalı.
HAMİLE KADINLAR OZEMPIC VE WEGOVY KULLANABİLİR Mİ?
Semaglutid içeren ilaçlar gebelik döneminde kilo verme amacıyla kullanılmamalı. Gebelik planlayan kadınların da tedavilerini doktorlarıyla önceden değerlendirmesi gerekiyor.
Araştırmacılar, gebelikte semaglutid kullanımına ilişkin güvenlik verilerinin sınırlı olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle hamile olduğunu öğrenen veya gebelik şüphesi yaşayan kadınların sağlık uzmanına başvurması önem taşıyor.
Özellikle diyabet tedavisi gören kadınların ilaçlarını kendi kararlarıyla bırakmaması, tedavi planını doktorlarıyla birlikte düzenlemesi gerekiyor.
SEMAGLUTİD KULLANAN KADINLAR HAMİLELİK PLANLARKEN NE YAPMALI?
Gebelik düşünen ve semaglutid kullanan kadınların dikkat etmesi gereken bazı önemli noktalar bulunuyor:
-
Gebelik planı öncesinde kullanılan ilaçlar doktorla değerlendirilmeli.
-
Semaglutid tedavisinin ne zaman sonlandırılacağı konusunda hekim önerisi alınmalı.
-
Gebelik şüphesi oluştuğunda sağlık kuruluşuna başvurulmalı.
-
Diyabet tedavisi gören kadınlar, ilaçlarını doktor kontrolü olmadan bırakmamalı.
Semaglutid içeren Ozempic ve Wegovy gibi ilaçların gebelikteki etkilerine ilişkin araştırmalar devam ediyor. Hayvan deneylerinde ortaya çıkan sonuçlar insanlarda kesin bir zarar bulunduğunu göstermese de gebelik döneminde ihtiyatlı olunması gerektiğine işaret ediyor.
SEMAGLUTİD VÜCUTTAN NE KADAR SÜREDE ATILIR?
Semaglutid uzun etkili bir ilaç olduğu için son dozun ardından vücuttan tamamen uzaklaşması birkaç hafta sürebiliyor. Üretici ürün bilgilerinde gebelik planlayan kadınların semaglutid tedavisini planlanan gebelikten en az iki ay önce bırakması öneriliyor.
Bu süre, ilacın vücuttan temizlenmesi için öngörülen zamanla ilgili. Gebelik planlayanların tedavi değişikliğini mutlaka doktor kontrolünde yapması gerekiyor.
