Çin Dışişleri Bakanlığı, Şi Cinping'in üç günlük ABD ziyaretini resmen ilan etti. Açıklamada ziyaretin Trump'ın daveti üzerine gerçekleştirileceği belirtilirken, iki liderin Çin-ABD ilişkilerinin geleceğini ilgilendiren önemli başlıklar ile küresel meseleleri kapsamlı biçimde ele alacağı bildirildi.
Şi'nin ziyareti, iki ülke arasında son dönemde hız kazanan üst düzey diplomasi trafiğinin yeni aşamasını oluşturacak. Trump'ın mayıs ayında Çin'e gerçekleştirdiği ziyaretin ardından bu kez Şi'nin ABD'ye gitmesiyle iki lider yaklaşık dört ay içerisinde ikinci kez yüz yüze görüşecek.
TRUMP İLE 24 EYLÜL'DE MASAYA OTURACAK
Trump ile Şi arasındaki kritik zirvenin 24 Eylül'de Washington'da gerçekleştirilmesi planlanıyor. Dünyanın en büyük iki ekonomisinin liderlerini yeniden aynı masaya oturtacak görüşmenin ana gündemini ticaret anlaşmazlıkları, kritik mineraller, teknoloji rekabeti ve Tayvan meselesinin oluşturması bekleniyor.
Tarafların özellikle mevcut ticaret ateşkesinin geleceği konusunda anlaşma arayacağı belirtiliyor. Washington Çin'den kritik mineral tedarikinin güvence altına alınmasını isterken Pekin ise ABD'nin Çinli şirketlere ve ileri teknoloji ürünlerine yönelik kısıtlamalarının gevşetilmesini talep ediyor.
KRİTİK MİNERALLER MASANIN EN ÖNEMLİ BAŞLIKLARINDAN
İki ülke arasındaki ekonomik mücadelenin merkezinde son dönemde nadir toprak elementleri ve diğer kritik mineraller bulunuyor. Çin'in küresel tedarik zincirindeki güçlü konumu, bu kaynakları otomotivden savunma sanayisine ve elektronik sektörüne kadar birçok alan açısından stratejik hale getiriyor.
ABD ise kritik mineraller konusunda Çin'e olan bağımlılığını azaltmaya çalışırken tedarikin kesintiye uğramaması için Pekin ile müzakerelerini sürdürüyor. Bu nedenle Şi-Trump görüşmesinden çıkacak olası bir anlaşmanın yalnızca iki ülkeyi değil, küresel teknoloji ve sanayi şirketlerini de doğrudan etkilemesi bekleniyor.
TAYVAN GERİLİMİ DE GÜNDEMDE
Zirvenin en hassas siyasi başlıklarından birini Tayvan oluşturacak. Pekin, Tayvan'ı Çin'in ayrılmaz bir parçası olarak kabul ederken ABD'nin Taipei ile askeri ilişkileri ve silah satışları Çin yönetiminin tepkisine neden olmaya devam ediyor.
Washington'ın Tayvan politikasındaki olası değişiklikler bölge ülkeleri tarafından da yakından takip ediliyor. Bu nedenle Trump ile Şi arasındaki görüşmede kullanılacak ifadelerin bile Hint-Pasifik'teki güvenlik dengeleri açısından önem taşıması bekleniyor.
YAPAY ZEKA REKABETİ DE ZİRVE MASASINDA
ABD ile Çin arasındaki rekabet artık yalnızca ticaret ve askeri güvenlikle sınırlı değil. Yapay zeka, gelişmiş yarı iletkenler ve ileri teknoloji ürünlerine erişim de iki ülke arasındaki stratejik mücadelenin önemli parçalarına dönüşmüş durumda.
Washington ve Pekin arasında yapay zekanın özellikle askeri ve güvenlik alanındaki kullanımına ilişkin risklerin azaltılması konusunda temaslar yürütülüyor. İki liderin görüşmesinde bu alanda yeni iletişim mekanizmalarının kurulması ve olası kırmızı çizgilerin belirlenmesinin de gündeme gelmesi bekleniyor.
DÜNYANIN GÖZÜ WASHINGTON'DAKİ ZİRVEDE
Şi Cinping'in 23-25 Eylül tarihlerini kapsayan ziyareti, ABD-Çin rekabetinin yeniden sertleşme ihtimalinin bulunduğu kritik bir dönemde gerçekleşecek. İki ülkenin ticaret, teknoloji ve güvenlik alanlarındaki temel anlaşmazlıkları devam etse de Washington ve Pekin son aylarda gerilimin kontrol altında tutulmasına yönelik diplomatik temaslarını artırmış durumda.
Trump ile Şi'nin 24 Eylül'deki görüşmesi bu nedenle yalnızca iki ülke arasındaki ilişkilerin geleceği açısından değil, küresel ticaret ve güvenlik dengeleri bakımından da yakından takip edilecek. Zirveden çıkacak mesajlar, Washington-Pekin hattında yeni bir gerilim dönemine mi yoksa mevcut uzlaşının devamına mı yönelineceğine ilişkin önemli işaretler verecek.
