Beyaz Saray, Donald Trump yönetiminin Chagos Adaları'nı Mauritius'tan satın alma planına yönelik iddialar karşısında açıklama yapmadı. Buna göre, ABD yönetimi, İngiliz yetkilileri devre dışı bırakarak doğrudan Mauritius ile müzakereler yapmayı ve böylece Diego Garcia askeri üssünün kontrolünü tek başına sağlamayı gündeme aldı.
Bu planın gerçekleşebilmesi için öncelikle Chagos Adaları'nın egemen bir statü kazanması gerekiyor ve satın alma görüşmelerinin doğrudan Mauritius ile yapılması şart. İngiltere'nin bölgenin egemenliğini Mauritius'a devretmesini içeren yasa tasarısı, ABD'nin Nisan ayında desteğini çekmesiyle rafa kaldırılmıştı.
HAZİNE BAKANI TARAFINDAN SUNULDU
ABD yönetimi tarafından değerlendirilen birkaç öneriden biri olan adaların satın alınması fikri, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent tarafından Trump’a sunuldu ancak şu anda en güçlü seçenek olarak görülmüyor. Trump yönetimindeki bazı yetkililer, adaların Çin’in müttefiki Mauritius’a verilmesi halinde bölgedeki olası casusluk faaliyetleri konusunda endişe taşıyor.
Öte yandan, İngiltere’yi geçen hafta ziyaret eden Chagos Mülteciler Grubu’nun altı kişilik heyeti, adların geleceğine ilişkin İngiliz siyasetinde bir çözümsüzlük yaşandığını ifade etti. Heyet lideri Louis Olivier Bancoult, İngiliz hükümetinde halkları için gerçek bir çözüm arayışı bulunmadığını ve doğdukları yerde yaşama haklarını savunduklarını belirtti.
DİEGO GARCİA ÜSSÜ GÜNDEMDE
Diego Garcia askeri üssü, Hint Okyanusu'nun merkezi konumunda bulunuyor ve İran’a yaklaşık 3 bin 800 kilometre mesafede yer alıyor. ABD, bu üssü uzun menzilli füzelerini konuşlandırmak için stratejik bir nokta olarak kullanıyor. İran ise Mart ayı sonunda bu üsse düzenlenen saldırılarla tepki gösterdi; ancak bir ABD savaş gemisi tarafından engellendi. İngiltere de ABD'ye, üsse dayanarak İran hedeflerinin vurulması için izin verdi. Trump, bu kararın İngiliz yetkililer tarafından daha erken alınması gerektiğini eleştirdi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’a yönelik sosyal medya paylaşımında üslerin İran’a karşı kullanılması durumunda İngilizlerin hayatlarının tehlikeye atılacağını ifade etti.
Bir İngiliz hükümeti sözcüsü, Diego Garcia’daki askeri üssün İngiltere kontrolünün tehdit altında olduğu bir dönemde devralındığını açıkladı ve ulusal çıkarların korunarak düşmanların bu stratejik noktada yer edinmesinin önlenmesi amacıyla harekete geçildiğini ifade etti. Yaklaşık 60 yıldır ortak güvenliği sağlayan bu askeri üs, İngiltere ve ABD için kritik öneme sahiptir. İngiliz hükümet kaynakları, egemenliğin devri konusunda ABD’nin desteği olmadan ilerleme olmayacağını vurguladı.
