Türk Kurtuluş Savaşı sürecinde Güney Cephesi’nde yaşanan askeri ve siyasi gelişmelerin ardından Mersin, 3 Ocak 1922 tarihinde işgalden kurtarılarak yeniden Türk yönetimine geçti. Mersin ve Tarsus çevresinde yürütülen mücadeleler, bölgenin askeri olarak örgütlenmesi ve Ankara Antlaşması sonrasında yaşanan gelişmeler, kurtuluş sürecinin temel aşamalarını oluşturdu.
MERSİN–TARSUS CEPHELERİNDE SAVAŞLAR YÜRÜTÜLDÜ
Mersin–Tarsus cephelerinde yapılan savaşlar, bölgenin askeri düzenleme kapsamında üç ayrı gruba ayrılmasıyla gerçekleştirildi. Alata Deresi ile Deliçay arasındaki alan Mersin Grubu, Deliçay ile Tarsus Çayı arası Tarsus Grubu, Tarsus Çayı ve doğusu ise Kavaklıhan Grubu olarak teşkil edildi. Bu düzenleme doğrultusunda bölgede Kuvayi Milliye birlikleri ile işgal kuvvetleri arasında çeşitli çatışmalar yaşandı.
MERSİN GRUBUNDA ÇATIŞMALAR YAŞANDI
Mersin Grubu’nda Başnalar, İçmeler, Subendi, Emirler, Kızılyar, Mezitli ve Arpaçsakarlar bölgelerinde muharebeler yapıldı. Bu çatışmalar, Mersin çevresinde işgal kuvvetlerine karşı yürütülen askeri faaliyetlerin önemli bir bölümünü oluşturdu.
TARSUS VE KAVAKLIHAN GRUPLARINDA MÜCADELE SÜRDÜ
Tarsus Grubu’nda Eshabıkehf, Hacıtalip, Bağlar ve Karadirlik bölgelerinde çatışmalar yaşandı. Kavaklıhan Grubu’nda ise Karboğazı ve Kavaklıhan muharebeleri gerçekleştirildi. Bu bölgelerdeki mücadeleler, Güney Cephesi’ndeki askeri sürecin ilerlemesine katkı sağladı.
ANKARA ANTLAŞMASI İMZALANDI
20 Aralık 1921 tarihinde Ankara’da, Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti adına Fethi Okyar ile Fransa adına Franklin Bouillon arasında Ankara Antlaşması imzalandı. Antlaşma kapsamında, özerk bir yönetime sahip olması öngörülen İskenderun Sancağı dışında kalan bütün Kilikya bölgesinin, Mersin ve İçel dâhil olmak üzere Türkiye’ye bırakılması kararlaştırıldı.
MERSİN VE TARSUS KURTULUŞA ULAŞTI
Ankara Antlaşması’nın taraflarca imzalanmasının ardından Fransız kuvvetleri işgal altında tuttukları şehirleri boşaltmaya başladı. Fransızların 27 Aralık 1921 tarihinde Tarsus’u terk etmesinin ardından, Adana’da bulunan Türk alayına bağlı bir tabur ve bir süvari bölüğü Tarsus’a girdi. 3 Ocak 1922 tarihinde ise Türk birlikleri Mersin’e girerek kentin denetimini devraldı. Böylece Mersin ve Tarsus’un kurtuluşu resmen sağlanmış oldu.
