Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de gerçekleştirilen 5. Azerbaycan-Türkiye Enerji Forumu kapsamında Türkiye ile Azerbaycan arasındaki enerji iş birliğinin geleceğine ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu.
Azerbaycan Enerji Bakanı Perviz Şahbazov ile ortak basın toplantısı düzenleyen Bayraktar, iki ülkenin petrol ve doğal gazdaki ortaklığının elektrik alanında yeni bir döneme taşındığını belirtti. Bayraktar, Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan-Bulgaristan arasında planlanan yeşil elektrik koridorunu ise “Elektriğin TANAP’ı” olarak nitelendirdi.
“AVRUPA’NIN ARZ GÜVENLİĞİNDE ÇOK ÖNEMLİ ROL OYNUYORUZ”
Türkiye ile Azerbaycan’ın Avrupa’nın enerji arz güvenliği açısından önemli bir konumda bulunduğunu vurgulayan Bayraktar, üretim sahalarından boru hatlarına kadar birçok alanda ortak projelerin yürütüldüğünü söyledi.
Bayraktar, Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı, TANAP ve Bakü-Tiflis-Erzurum hattının iki ülkenin bölgesel enerji denklemindeki rolünü güçlendiren stratejik projeler arasında bulunduğunu ifade etti.
Mevcut enerji altyapısının daha yüksek kapasiteyle kullanılması gerektiğine dikkat çeken Bayraktar, Bakü-Tiflis-Ceyhan hattında 1 milyon varillik kapasiteye ulaşılmasının öncelikli konular arasında olduğunu belirtti.
TANAP’TAN 100 MİLYAR METREKÜP GAZ GEÇTİ
Bayraktar, TANAP üzerinden taşınan doğal gaz miktarının bu yıl itibarıyla 100 milyar metreküpe ulaştığını açıkladı.
TANAP’ın Türkiye-Azerbaycan enerji ilişkilerinin en önemli kilometre taşlarından biri olduğunu ifade eden Bayraktar, Azerbaycan gazının Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaştırılmasının enerji arz güvenliğine önemli katkı sağladığını söyledi.
Türkiye üzerinden Avrupa’ya yalnızca TANAP aracılığıyla değil, Bulgaristan bağlantısı üzerinden de gaz ulaştırıldığını belirten Bayraktar, SOCAR’ın bugün 16 farklı ülkeye doğal gaz ihraç ettiğini kaydetti.
AZERBAYCAN GAZI TÜRKİYE ÜZERİNDEN SURİYE’YE ULAŞIYOR
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki enerji iş birliğinin yeni güzergâhlara da taşındığını belirten Bayraktar, Iğdır-Nahçıvan Doğal Gaz Boru Hattı’nın önemli bir bağlantı noktası oluşturduğunu söyledi.
Bayraktar ayrıca Kilis üzerinden oluşturulan hatla Azerbaycan’dan gelen doğal gazın takas yöntemiyle Suriye’ye ulaştırıldığını belirtti.
Bu hat üzerinden bugüne kadar 1 milyar metreküpün üzerinde doğal gazın Suriye’ye ulaştığını açıklayan Bayraktar, iki ülkenin her yıl yeni enerji projelerini hayata geçirmeye devam ettiğini ifade etti.
ENERJİ İŞ BİRLİĞİ ELEKTRİĞE TAŞINIYOR
Dünyanın giderek daha fazla elektrik merkezli bir enerji sistemine geçtiğini söyleyen Bayraktar, Türkiye ile Azerbaycan’ın da iş birliğini bu doğrultuda genişlettiğini belirtti.
İki ülke arasında Nahçıvan üzerinden Türkiye’ye uzanacak elektrik iletim hattı, Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan-Bulgaristan yeşil enerji koridoru ve Karadeniz üzerinden Romanya ile Macaristan’a ulaşması planlanan elektrik bağlantısı olmak üzere üç önemli proje üzerinde çalışıldığını açıkladı.
“ELEKTRİĞİN TANAP’I”
Bayraktar, Türkiye, Azerbaycan, Gürcistan ve Bulgaristan’ı birbirine bağlayacak yeşil elektrik iletimi ve ticareti projesinin bölgesel ölçekte önemli bir vizyon ortaya koyduğunu söyledi.
Projeyi “Elektriğin TANAP’ı” olarak nitelendiren Bayraktar, Azerbaycan’da üretilen elektriğin Gürcistan üzerinden Türkiye’ye, ardından Bulgaristan’a ulaştırılmasının hedeflendiğini açıkladı.
Projenin temellerinin 2024 yılında Bakü’de düzenlenen COP29 döneminde atıldığını belirten Bayraktar, ilk aşamada mevcut altyapıların kullanılacağını söyledi.
MEVCUT HATLARLA İLK ADIM ATILACAK
Türkiye ile Gürcistan arasında halen 700 megavatlık enterkoneksiyon kapasitesi bulunduğunu belirten Bayraktar, Türkiye ile Bulgaristan arasında da elektrik bağlantısının mevcut olduğunu hatırlattı.
Nahçıvan-Türkiye enterkoneksiyonu üzerinde çalışmaların sürdüğünü belirten Bayraktar, Azerbaycan ile Gürcistan arasındaki mevcut bağlantıların da projeye dahil edilebileceğini ifade etti.
Amaçlarının mevcut altyapıyı kullanarak projeyi başlatmak ve daha sonra kapasiteyi kademeli olarak artırmak olduğunu söyledi.
“TÜM TÜRK DÜNYASINI BİRBİRİNE BAĞLAYACAK”
Bayraktar, projenin yalnızca dört ülkeyle sınırlı kalmayabileceğine de dikkat çekti.
Kazakistan ve Özbekistan ile yapılan anlaşmaların da bu yapıyla birleştirilmesi halinde çok daha geniş bir enerji ağı ortaya çıkabileceğini belirten Bayraktar, “Bunun tüm Türk dünyasını birbirine bağlayacağını düşünüyorum” dedi.
Böylece Orta Asya’dan Kafkasya’ya, Türkiye üzerinden ise Avrupa’ya uzanan yeni bir elektrik ve enerji koridorunun oluşturulması hedefleniyor.
COP31’DE İMZA HEDEFİ
Bayraktar, Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan-Bulgaristan projesinin hukuki altyapısının oluşturulması için yoğun çalışmalar yürütüldüğünü söyledi.
Antalya’da gerçekleştirilecek COP31’de, dört ülkeyi kapsayan projenin hükümetler arası anlaşmasının imzalanmasının hedeflendiğini belirten Bayraktar, imzanın devlet başkanlarının katılımıyla gerçekleşebileceğini ifade etti.
Bayraktar ayrıca COP31’in ana başlıklarından birinin elektrifikasyon olacağını, temiz elektrik üretiminin yanı sıra ülkeler arasındaki bağlantıların artırılmasının da ön plana çıkacağını kaydetti.
YENİ “BAĞLANTISALLIK ÇALIŞMA GRUBU” KURULDU
Forumun sonunda Bayraktar ile Azerbaycan Enerji Bakanı Perviz Şahbazov, 5. Türkiye-Azerbaycan Enerji Forumu Protokolü’nü imzaladı.
Protokolle elektrik alanındaki ikili ve bölgesel projelerin daha bütüncül şekilde takip edilmesi amacıyla “Bağlantısallık Çalışma Grubu” oluşturulmasına karar verildi.
Türkiye ve Azerbaycan böylece petrol ve doğal gaz alanında yıllardır devam eden enerji ortaklığını, elektrik iletim hatları ve bölgesel bağlantı projeleriyle daha geniş bir coğrafyaya taşımayı hedefliyor.
