Karara konu olayda bir sigortalı, Temmuz 2018 itibarıyla yaşlılık aylığına hak kazandığının tespit edilmesi ve kendisine ödenmeyen emekli aylıklarının faiziyle birlikte SGK'dan tahsil edilmesi talebiyle dava açtı. İlk derece mahkemesi ise sigortalının Ekim 2018 itibarıyla yaşlılık aylığına hak kazandığına karar verdi. Mahkeme, Nisan 2019'a kadar eksik ödenen tutarların yasal faiziyle birlikte tahsil edilmesine hükmetti. SGK ise karara itiraz etti. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi, kurumun istinaf başvurusunu reddetti. Dosyanın Yargıtay'a taşınmasının ardından ise dikkat çeken bir karar çıktı.
YARGITAY KARARI BOZDU AMA FAİZ HAKKINI KORUDU
Dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, yerel mahkeme ve istinaf kararlarını bozdu. Ancak bozma kararının temel nedeni emeklinin faiz hakkının bulunmadığı yönünde değildi. Yargıtay, emekliye ödenmesi gereken net aylık miktarı konusunda öncelikle SGK birimlerinden resmi bilgi ve belgelerin alınması gerektiğine dikkat çekti. Doğrudan bilirkişi raporuna dayanılarak hesaplama yapılmasını ise usule aykırı buldu.
Yüksek Mahkeme ayrıca sigortalıya Mayıs 2019'da yeniden aylık bağlandığına dikkat çekerek, eksik ödeme döneminin Ekim 2018-Mayıs 2019 arasındaki dönem üzerinden değerlendirilmesi gerektiğine karar verdi.
EN KRİTİK DETAY: 3 AYLIK SÜRE
Kararın emekliler açısından en önemli noktalarından biri faiz hesabının başlangıç tarihi oldu. Yargıtay, mevzuat gereği SGK'ya emekli aylığı bağlama işlemlerini tamamlaması için 3 aylık yasal süre tanındığını hatırlattı. Buna göre emekli aylığı geç bağlandığında faiz hakkı doğabilecek ancak faiz, kişinin emekliliğe hak kazandığı ilk günden itibaren hesaplanmayacak. SGK'nın kendisine tanınan 3 aylık yasal süresi dolduktan sonraki dönem için faiz hesabı yapılacak. Bu ayrıntı, emekli maaşının gecikmesi nedeniyle hak kaybına uğradığını düşünen vatandaşlar açısından büyük önem taşıyor.
“MAAŞIM GEÇ BAĞLANDI” DİYEN HERKES PARA ALABİLECEK Mİ?
Kararın ardından en çok merak edilen konulardan biri de bu. Yargıtay'ın kararı, geç bağlanan her emekli maaşı için otomatik olarak herkese ödeme yapılacağı anlamına gelmiyor. Somut olayda kişinin emekliliğe hangi tarihte hak kazandığı, aylığın hangi tarihte bağlandığı, SGK'nın yasal işlem süresinin ne zaman dolduğu ve ne kadar eksik ödeme yapıldığı gibi ayrıntılar önem taşıyor. Dolayısıyla benzer durumda olan kişilerin kendi dosyalarındaki tarihlere ve SGK kayıtlarına bakılması gerekiyor.
HESAPLAMA GELİŞİGÜZEL YAPILAMAYACAK
Yargıtay'ın kararında yalnızca faiz başlangıcı değil, hesaplama yöntemi de öne çıktı. Yüksek Mahkeme, emeklinin alması gereken net aylık miktarının SGK'dan alınacak resmi bilgi ve belgeler üzerinden belirlenmesi gerektiğini vurguladı. Bu nedenle mahkemelerin, SGK'nın resmi verilerini dikkate almadan yalnızca bilirkişi hesabı üzerinden karar vermesi yeterli görülmedi.
EMEKLİLER İÇİN YENİ BİR DÖNEMİN KAPISI MI?
Karar, özellikle emekli aylığı bağlanması uzun süren ve bu süreçte aylıklarını zamanında alamayan vatandaşlar açısından dikkat çekici bir hukuki gelişme olarak öne çıkıyor. Ancak burada kritik nokta, “maaşım geç bağlandı” demenin tek başına faiz alacağı anlamına gelmemesi. SGK'nın yasal süresi, aylığın hak edildiği tarih, ödeme dönemi ve eksik kalan miktarın ayrı ayrı hesaplanması gerekiyor. Yargıtay'ın ortaya koyduğu çerçeve ise açık: Emekli aylığı, SGK'nın yasal işlem süresinin aşılmasının ardından gecikmişse, şartları oluştuğunda geciken dönem için faiz talebi gündeme gelebilecek.
GÖZLER BENZER DAVALARDA
Yargıtay'ın kararı, bundan sonra benzer uyuşmazlıklarda mahkemelerin önüne gelecek dosyalar açısından da önem taşıyor. Özellikle emeklilik başvurusu ile maaşın bağlandığı tarih arasında uzun süre bulunan vatandaşların, SGK kayıtlarını ve ödeme tarihlerini kontrol etmesi önem kazanıyor. Kararın en dikkat çekici mesajı ise şu: Emeklinin hak ettiği aylığın gecikmesi halinde, yalnızca ana paranın ödenmesi değil, yasal şartların oluşması durumunda gecikmeden kaynaklanan faiz kaybının da gündeme gelebileceği ortaya konuldu.
