Belirli şartların gerçekleşmesi halinde, işçiye, bildirim süresi beklenmeksizin iş sözleşmesini derhal sona erdirme hakkı İş Kanunu'nun 24. Maddesi ile tanınmıştır. Bu hak, iş ilişkisinin dürüstlük kuralları çerçevesinde devam ettirilmesinin artık beklenemeyeceği durumlarda kullanılabilecek bir haktır.
İşin niteliği, işçinin sağlığını veya yaşamını tehlike düşürüyor ise işçi, iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebilir. Aynı şekilde işverenin veya işçinin sürekli birlikte çalıştığı başka bir çalışanın bulaşıcı ya da yapılan işle bağdaşmayan bir hastalığa yakalanması da haklı fesih nedenidir. Burada kanun koyucunun amacı, işçinin sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamı içerisinde çalışma hayatlarına devam etmelerini sağlamaktır.
Kanunun düzenlemesine en geniş yer verilen haklı fesih sebepleri ise ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışlardır. İşverenin işçiyi işe alırken yanıltması, çalışma koşulları veya ücret konusunda gerçeğe aykırı bilgi vermesi, işçinin ya da aile bireylerinin şeref ve haysiyetini zedeleyici davranışlarda bulunması, cinsel tacizde bulunması veya işyerinde meydana gelen cinsel tacize rağmen gerekli önlemleri almaması, işçiye haklı nedenle derhal fesih hakkı verir. Yargıtay kararlarında ve uygulamada psikolojik taciz (mobbing) de haklı fesih sebebi olarak kabul edilmektedir.
Bunun yanında işverenin işçiye veya ailesine yönelik tehditte bulunması, sataşması, suç işlemeye teşvik etmesi ya da asılsız ve ağır isnatlarda bulunması da güveni ortadan kaldıran davranışlar arasında yer almakta olup, bu gibi hallerde işçinin iş sözleşmesine uygun olarak çalışma hayatını sürdürmesi kendisinden beklenemeyeceği için haklı nedenle fesih hakkı doğacaktır.
Ücretin hiç ödenmemesi, eksik veya sürekli gecikmeli ödenmesi de uygulamada en sık karşılaşılan haklı fesih sebeplerindendir. Bunun yanı sıra işverenin çalışma koşullarını sözleşmeye uygun şekilde uygulamaması, parça başı çalışan işçiye yeterli iş vermemesi veya iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini almaması da işçiye haklı nedenle derhal fesih imkânı tanımaktadır.
Haklı nedenle derhal fesih hakkı, işçinin çalışma hayatındaki en önemli hukuki güvencelerinden biridir. Ancak bu hakkın kullanılabilmesi için haklı sebebin somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmesi ve gerektiğinde delillerle ispatlanması büyük önem taşımaktadır.
