Teknoloji dünyasının en ilginç isimlendirme tesadüflerinden biri Apple ve Microsoft'un ürün geçmişinde saklı. Apple; iPhone 6, iPhone 7 ve iPhone 8'in ardından iPhone 9'u piyasaya sürmedi. Microsoft ise Windows 7 ve Windows 8'den sonra Windows 9 yerine Windows 10'u tanıttı.
Ortaya çıkan tablo, zaman içerisinde “Teknoloji şirketleri neden 9 rakamını sevmiyor?” sorusunun yayılmasına yol açtı. Oysa iki şirketin kararlarının arkasında tek ve ortak bir neden bulunmuyor.
IPHONE 9 NEDEN ÇIKMADI?
Apple açısından cevap büyük ölçüde 2017 yılında gizli. İlk iPhone 2007'de tanıtılmıştı. Apple tam 10 yıl sonra, 12 Eylül 2017'de düzenlediği etkinlikte iPhone 8 ve iPhone 8 Plus'ın yanında şirketin akıllı telefon tasarımında yeni bir dönemi temsil eden iPhone X'i tanıttı.
Buradaki “X”, İngilizce bir harf olmasının yanında Roma rakamıyla 10 anlamına geliyordu.
Böylece Apple'ın yeni amiral gemisinin adı aynı zamanda iPhone'un 10. yılına gönderme yapıyordu. Apple'ın resmi tanıtımında cihaz; tamamen cam tasarım, 5,8 inç Super Retina ekran, TrueDepth kamera sistemi ve Face ID gibi o dönem iPhone ailesi için büyük değişiklikler getiren özelliklerle duyuruldu.
APPLE 8'DEN DOĞRUDAN 10'A ATLADI
Apple aslında 2017'de iPhone 8'i ortadan kaldırmadı. Aynı etkinlikte iPhone 8 ve 8 Plus da tanıtıldı ancak şirketin gelecekteki iPhone tasarımını temsil eden daha radikal model “iPhone 9” yerine iPhone X adını aldı.
Bu nedenle “Apple 9 rakamından kaçındı” şeklindeki açıklama yanıltıcı. iPhone X adı, şirketin 10. yılındaki büyük tasarım değişimini sıradan bir yıllık model güncellemesinden ayıran güçlü bir marka tercihi oldu.
Sonraki yıl bunun geçici bir isimlendirme olmadığı da görüldü. Apple, iPhone XS ve XR modellerinin ardından 2019'da doğrudan iPhone 11 ailesine geçti. Böylece “iPhone 9” Apple tarihinin hiç kullanılmayan model isimlerinden biri olarak kaldı.
PEKİ WINDOWS 9'A NE OLDU?
Microsoft cephesindeki hikâye daha gizemli. Microsoft, Windows 8'in ardından yeni işletim sistemini 2014 yılında tanıtırken herkes doğal olarak “Windows 9” adını bekliyordu. Ancak şirket yeni nesli Windows 10 olarak adlandırdı.
Windows 8 özellikle masaüstü kullanıcılarının alışık olduğu arayüzden uzaklaşması nedeniyle ciddi eleştiriler almıştı. Windows 10 ise Microsoft tarafından Windows deneyiminde daha geniş kapsamlı yeni bir dönem olarak konumlandırıldı.
Dolayısıyla 8'den 10'a geçiş, ürünün Windows 8'in basit devamı olmadığı mesajını vermenin de etkili bir pazarlama yoluydu.
Ancak Microsoft hiçbir zaman “Windows 9 adını şu tek nedenden dolayı kullanmadık” şeklinde, bugün internette dolaşan bütün teorileri doğrulayan resmi bir açıklama yayımlamadı.
WINDOWS 95 VE 98 YÜZÜNDEN Mİ “9” ATLANDI?
İşte hikâyenin en ilginç kısmı burada başlıyor. Windows 10'un duyurulmasının ardından internette hızla yayılan bir teoriye göre Microsoft, eski yazılımlarla uyumluluk sorunu yaşamamak için “Windows 9” isminden vazgeçmişti.
İddiaya göre bazı eski programların Windows sürümünü kontrol eden kodlarında işletim sistemi adının “Windows 9” ile başlayıp başlamadığına bakılıyordu. Bunun nedeni Windows 95 ve Windows 98'in isimlerinin ikisinin de “Windows 9” ile başlamasıydı.
Yeni işletim sisteminin adı Windows 9 olsaydı, teorik olarak kötü yazılmış bazı eski programlar sistemi Windows 95 veya Windows 98 sanabilirdi.
Teknik açıdan kulağa oldukça ikna edici gelen bu açıklama yıllar içinde internette neredeyse gerçek bir Microsoft açıklamasıymış gibi yayıldı.
Ancak kritik ayrıntı şu: Microsoft bunu Windows 9'un atlanmasının resmi nedeni olarak doğrulamadı.
Microsoft'un kendi topluluk sayfalarında da Windows 9 sorusuna verilen yanıtlarda isimlerin ticari adlandırmalar olduğu belirtilirken, 95/98 uyumluluk teorisi Microsoft tarafından kesin gerekçe olarak ortaya konmuş değil.
WINDOWS'UN NUMARALARI ZATEN DÜZENLİ DEĞİLDİ
Aslında Microsoft'un işletim sistemi geçmişine bakıldığında Windows'un hiçbir zaman kusursuz biçimde sıralanan bir numaralandırma sistemi kullanmadığı görülüyor.
Windows 95 ve Windows 98'in ardından Windows 2000 geldi. Daha sonra Windows Me ve Windows XP kullanıldı; XP'nin ardından Vista, ardından Windows 7, Windows 8 ve Windows 8.1 piyasaya çıktı.
Yani ürün adındaki sayı hiçbir zaman işletim sisteminin gerçek teknik sürüm numarasını birebir temsil etmek zorunda değildi.
Bu nedenle Windows 8.1'in ardından Windows 10'a geçilmesi teknik bir zorunluluktan çok Microsoft'un yeni ürünü nasıl konumlandırmak istediğiyle ilişkili bir marka kararı olarak değerlendiriliyor.
9 RAKAMI TEKNOLOJİ DÜNYASINDA UĞURSUZ MU?
İki büyük şirketin aynı rakamı atlaması, 9'un teknoloji sektöründe özellikle kaçınılan veya uğursuz kabul edilen bir sayı olduğu yönünde de söylentilere yol açtı. Ancak bunu destekleyen genel bir teknoloji sektörü kuralı bulunmuyor.
Tam tersine Samsung, Galaxy S9'u 2018 yılında piyasaya sürdü. Xiaomi'nin Mi 9 modeli bulunuyor, Google da Pixel 9 serisini çıkardı. Dolayısıyla teknoloji şirketlerinin “9” rakamından sistematik biçimde kaçındığını söylemek mümkün değil. Apple ve Microsoft örneklerinin yan yana gelmesi daha çok dikkat çekici bir tesadüf.
AYNI RAKAM, İKİ FARKLI HİKÂYE
Sonuçta iPhone 9 ile Windows 9'un hiç var olmaması aynı nedene dayanmıyor.
Apple, iPhone'un 10. yılında radikal biçimde yenilenen modelini Roma rakamıyla 10 anlamına gelen “X” adıyla konumlandırdı. Microsoft ise Windows 8 döneminden sonra yeni nesli doğrudan Windows 10 olarak markaladı.
Windows 95 ve 98 ile yaşanabilecek yazılım uyumluluğu sorunu ise hikâyenin en meşhur açıklaması olmasına rağmen doğrulanmış resmi Microsoft gerekçesi değil.
Yani teknoloji dünyasında 9 rakamının üzerinde gizemli bir lanet yok. Fakat Apple ile Microsoft'un farklı dönemlerde verdikleri iki pazarlama kararı, “9”u teknoloji tarihinin en meşhur kayıp rakamlarından biri haline getirdi.
