İlkeler konusu, gerek siyaset ve devlet yönetimi, gerek kurumsal yaşam ve yönetim ve gerekse bireysel felsefe ve ahlak açısından oldukça derin ve çok katmanlı bir alandır. Bu bağlamda, irdelenecek konuyla ilgili olarak farklı açılardan ele alınabilir.
SİYASİ VE KURUMSAL İLKELER;
Bir siyasi yapının, partinin ya da organizasyonun vizyonu, değerler bütünü ile karar alma mekanizmalarını şekillendiren temel kurallar ve stratejik duruşlar olarak nitelendirilebilir.
Geniş bir ölçekle, bireylerin ve yöneticilerin üstünde, yapının kendini yaşatan ve geleceğe taşıyan kurumsal anayasadır.
Diğer yönden, yapının varlık sebebini, topluma vaadini ve kırmızı çizgilerini net bir şekilde tanımlayan stratejik duruştur. Bireylere bağımlı olmayan, ilkeler üzerine kurulmuş sistemler sayesinde kişilerden bağımsız işleyen bir mekanizma yaratmak olarak da tanımlanabilir.
Toplumsal sorumluluk ve kamu yararı açısından da, alınan her stratejik kararın ve politikanın merkezine ortak iyiliği ve kamu yararını koymaktır.
YÖNETİM ve LİDERLİK İLKELERİ;
Bir topluluğu, kurumu veya projeyi yönetirken şeffaflık, liyakat, adalet ve sürdürülebilirlik gibi rehber edinilen yönetim felsefeleri olarak sıralanabilir.
Bireysel ilkelerin bir topluluğa, kuruma veya projeye yansıdığı, başkalarıyla ortak akıl üretildiği alandır.
Şeffaflık ve hesap verilebilirlik yönünden; Kararların kapalı kapılar ardında değil, denetime ve açık iletişime imkan tanıyacak şekilde alınması esastır. Bu durum, güven krizlerinin en büyük önleyicisidir. Görev ve yetkilerin yakınlığa göre değil, kabiliyet ve hak edişe göre dağıtılması, liyakat ve adalet anlayışı bağlamında sürdürülebilir başarının en temel anahtarıdır.
BİREYSEL VE AHLAKİ İLKELER;
Kişinin yaşamda pusulası olan, hiçbir şartta vazgeçmediği etik değerlerin inşası olarak tarif edilebilir.
Her şey bireyin içsel tutarlılığı ve ahlaki duruşuyla başlar. Diğer tüm alanların temeli işte tam da burada atılır.
Tutarlılık ve Güvenilirlik açısından bakıldığında, söylem ile eylemin örtüşmesini ilk sırada sayabiliriz. Kişinin en zor anlarında bile değerlerinden taviz vermemesi esastır. Karar alırken, kişisel çıkarları değil, evrensel doğruluk ve adalet duygusunu merkeze almak, “Vicdan ve Hakkaniyet” olarak çok önemlidir.
İlkeli olmak, dogmatik olmak değildir. Aksine, doğruyu arama yolunda kendi yanlışlarını görebilme ve de erdemli bir esneklik gösterebilme olgunluğudur.
İlkeli olmak, her zaman en kolay veya en karlı yol değildir. Çoğu zaman anlık avantajlardan, kolay kazançlardan veya popüler olmaktan vazgeçebilmektir. Omurgalı duruş olarak da, popülizme kapılmadan, çoğunluk yanlış yöne gittiğinde bile, “doğru bildiği yolda yalnız yürüme” cesaretini gösterebilmektir.
İlkeli bir insan, kimse onu izlemediğinde de doğru olanı yapmaya devam eden kişidir. Çünkü, onun denetleyicisi, dışarıdaki kurallar değil, kendi içsel etik süzgeci ve vicdanıdır. Hayatın değişen dinamikleri içinde ilkelerin özünü koruyabilmek, olaylara akılcı ve adil bir perspektifle yaklaşmak ilkeli insanın vazgeçilmezidir.
İlkeli olmak, zaman zaman yalnız kalmayı veya zorluklarla karşılaşmayı göze almayı gerektirse bile, insanın gün sonunda aynaya baktığında huzurla ve başı dik durabilmesinin tek anahtarıdır.
