1792 yılında Osmanlı Devleti ile Rusya arasında imzalanan Yaş Barış Antlaşması, iki devlet arasında uzun süredir devam eden savaşın sona ermesini sağladı. Antlaşma, Karadeniz ve Balkan coğrafyasını yakından ilgilendiren siyasi ve askeri gelişmelerin ardından taraflar arasında kalıcı bir barışın tesis edilmesi amacıyla yürütülen görüşmeler sonucunda kabul edildi.
ANTLAŞMA NASIL İMZALANDI?
Osmanlı Devleti ile Rusya arasında 1787 yılında başlayan savaş, her iki taraf için de ağır askeri ve ekonomik yükler doğurdu. Savaş sürecinde yaşanan çatışmaların ardından taraflar barış görüşmelerine yöneldi. Görüşmeler, bugünkü Romanya sınırları içinde yer alan Yaş kentinde gerçekleştirildi. Müzakereler sonucunda 1792 yılında Yaş Barış Antlaşması imzalanarak savaş resmen sona erdirildi.
ANTLAŞMANIN HÜKÜMLERİ NELERDİ?
Yaş Barış Antlaşması ile Osmanlı Devleti, Kırım’ın Rusya’ya ait olduğunu resmen kabul etti. Antlaşma kapsamında Osmanlı-Rus sınırı, Dinyester Nehri olarak belirlendi. Ayrıca Osmanlı Devleti’nin Eflak ve Boğdan üzerindeki hakları teyit edilirken, Rusya’nın Karadeniz’in kuzeyindeki hâkimiyeti de hukuki zemine kavuştu. Antlaşma maddeleri, taraflar arasında yeni bir savaşın önlenmesi amacıyla karşılıklı yükümlülükler içerdi.
ANTLAŞMANIN TARİHSEL YERİ
1792 Yaş Barış Antlaşması, Osmanlı Devleti ile Rusya arasındaki güç dengesini etkileyen önemli bir diplomatik belge olarak kayıtlara geçti. Antlaşma, 18. yüzyılın sonlarında Osmanlı Devleti’nin Avrupa siyasetindeki konumunu ve Rusya’nın bölgedeki etkisini ortaya koyan gelişmeler arasında yer aldı.
